Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Birleşmiş Milletler (BM) 81. Genel Kurulu’nda yaptığı konuşmada, Avrupa ülkelerini ABD’nin arabuluculuğunda yürütülen Rusya-Ukrayna barış görüşmelerini engellemekle suçladı. Lavrov, "Avrupa, barış görüşmelerini engellemek için elinden geleni yapıyor" ifadelerini kullandı.

Konuşmasına küresel siyasette yaşanan değişimlere değinerek başlayan Lavrov, yeni çok kutuplu ve daha adil bir dünya düzeninin ortaya çıktığını söyledi. Özellikle Küresel Güney ve Doğu ülkelerinin egemen kalkınma merkezleri olarak öne çıktığını, kendi bölgelerinde güvenliği sağlamaya çalıştıklarını ve uluslararası hukuka bağlılık gösterdiklerini belirtti. Lavrov, bu ülkelerin sadece seçilmiş birkaç devletin değil, tüm devletlerin refahıyla ilgilendiğini ifade etti.

Batılı Azınlığın Ayrıcalıklarını Korumaya Çalışması

Rus dış politikasının temelinde bu anlayışın yattığını söyleyen Lavrov, Bağımsız Devletler Topluluğu (BDT), Şanghay İşbirliği Örgütü (ŞİÖ) ve BRICS gibi platformlardaki iş birliğinin de bu perspektife dayandığını açıkladı. Ancak bu durumun herkesin hoşuna gitmediğini belirten Lavrov, Batılı azınlığın 500 yıl boyunca başkalarının kaynakları sayesinde egemenlik kurduğunu ve ayrıcalıklarını korumak için kendi kurallarını dayatmaya devam ettiğini savundu.

ABD’nin Venezuela ve İran’a yönelik saldırılarını eleştiren Lavrov, Venezuela’da devlet başkanı Nicolas Maduro ve eşinin kaçırıldığını ve yargılanmadan Amerikan hapishanesinde tutulduğunu iddia etti. İran’ın eski dini lideri Ali Hamaney ve ailesine yönelik saldırıların kabul edilemez olduğunu belirtti. Ayrıca ABD’nin İran’daki sivil nükleer altyapıyı hedef almasının kaygı verici olduğunu söyledi.

Orta Doğu ve Filistin Devleti Vurgusu

Orta Doğu’ya ilişkin değerlendirmesinde Lavrov, BM kararları temelinde Filistin Devleti’nin kurulmasının zamanının geldiğini ifade etti. Yaklaşık bir yıl önce BM Güvenlik Konseyi’nin Gazze Şeridi için barış planını onayladığını ancak bölgede barışın sağlanamadığını söyledi. İsrail’in yerleşim faaliyetlerini artırmasının Batı Şeria’daki durumu kötüleştirdiğini belirtti. Bu durumun devam etmesi halinde Filistin Devleti’nin kurulmasının mümkün olmayacağını ve İsrail’in güvenliğinin de sürekli tehdit altında kalacağını savundu.

Küba’da yaşanan insani krizden de bahseden Lavrov, ABD’nin baskıları nedeniyle durumun kritik olduğunu ve acil önlemler alınması gerektiğini dile getirdi. Küba halkı ve hükümetiyle dayanışma içinde olduklarını belirtti ve ABD’yi kuşatmayı kaldırmaya çağırdı.

Avrupa’nın Barış Görüşmelerini Engelleme Çabaları

Lavrov, Batı ülkelerini Ukrayna’da Rus karşıtı bir rejim oluşturmakla suçladı. Avrupa’nın barış görüşmelerini engellemek için yoğun çaba harcadığını belirten Lavrov, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin bu konuda ilgi gösterdiğini ancak Avrupa’nın engellemeye çalıştığını söyledi. Batı’nın Ukrayna rejimini silahlandırdığını, Kiev’in insansız hava araçları ve füzelerini sivillere ve altyapıya yöneltmesine yardım ettiğini ifade etti.

Rusya’nın stratejik bir yenilgiye uğratılmak istendiğini savunan Lavrov, bu hedeflerin savaş kışkırtıcılarını çıkmaza sürükleyeceğini iddia etti. Almanya’yı Ukrayna’nın başlıca destekçisi olarak tanımlayan Lavrov, Almanya Başbakanı Friedrich Merz’i eleştirdi. Merz’in Almanya’nın Avrupa’nın önde gelen askeri güçlerinden biri olması gerektiğini söylemesini, II. Dünya Savaşı derslerini öğrenmemek olarak yorumladı.

Rusya’nın Ukrayna Savaşı ve BM Reformu

Lavrov, Rusya’nın Ukrayna’daki savaşını Donbas ve Novorossiya’daki insanları korumak amacıyla başlattığını ve bu mücadelenin BM Şartı’na uygun olduğunu savundu. BM Güvenlik Konseyi’nin reformunu desteklediklerini belirten Lavrov, Almanya ve Japonya’ya ilave koltuk verilmemesi gerektiğini, bunun yerine Asya, Afrika ve Latin Amerika’nın temsilinin artırılması gerektiğini söyledi.

Hibrit Saldırı Suçlamalarına Yanıt

Genel Kurul konuşmasının ardından düzenlenen basın toplantısında Lavrov, Rusya’nın Avrupa ülkelerine yönelik hibrit saldırılarla suçlanmasını reddetti. Polonya topraklarına düşen insansız hava araçlarıyla ilgili olarak Polonya’nın olayın incelenmesi için iş birliği teklifini reddettiğini söyledi. Lavrov, gerçeklerin tartışılmadığını ve suçlamaların asılsız olduğunu savundu. Ukraynalıların sivillere ve altyapıya saldırdığını, bunun üzerine büyük bir yaygara koparıldığını ifade etti.

Türkiye ile İlişkiler ve S-400 Sistemi

Türkiye’nin Rusya’dan petrol ve doğal gaz alımını durdurma ihtimaliyle ilgili soruya Lavrov, Türkiye Cumhuriyeti’nin tutumuna saygı duyduklarını ve Türkiye’nin kendisine ve halkına duyduğu saygıdan şüphe etmediklerini belirtti. Ayrıca Türkiye’nin S-400 hava savunma sistemlerinin başka ülkelere devri konusunda çeşitli önerileri değerlendirebileceklerini söyledi. Bu devrin ancak Rusya’nın onayıyla ve sistemlerin gönderileceği ülkenin sorumlu davranması şartıyla mümkün olacağını açıkladı.

Birleşik Arap Emirlikleri’nin bu konuda bir seçenek olup olmadığı sorusuna Lavrov, şu anda seçenekleri değerlendirmediklerini ancak talep gelirse Türk yetkililerin kararına bakacaklarını ifade etti.

Gazze ve Bölgesel Çabalar

Gazze Şeridi’nde yaşananlarla ilgili olarak Lavrov, Arap ve Müslüman ülkelerin bazı çabalara giriştiğini ve bu çabaların somut sonuçlar doğurması halinde Rusya’nın da katılacağını söyledi. Bölge ülkelerinin atılacak adımlara karar vermesi gerektiğini vurguladı. Mısır, Suudi Arabistan, Katar ve BAE’nin gizli görüşmelere katıldığını, ABD’nin de sürece destek verdiğini belirtti. ABD Başkanı Donald Trump’ın yakın zamanda bir çözümün yaklaştığını söylediğini ancak detayların henüz net olmadığını ifade etti.

Avrupa ile Savaş İddialarına Yanıt

Avrupalı liderlerin Rusya ile savaşa hazırlanma çağrılarına yanıt veren Lavrov, Rusya’nın Avrupa ile savaşa girmeyi düşünmediğini ve bunun saçmalık olduğunu söyledi. Ancak Avrupa’nın Rusya’ya karşı savaşa hazırlandığını ve silah üretimine büyük yatırımlar yaptığını belirtti. Lavrov, bu tutumun kendi kendini gerçekleştiren bir kehanete dönüşebileceğini ifade etti. Başkan Putin’in de böyle bir savaşın kısa süreceğini ve tamamen farklı olacağını söylediğini aktardı.

Sık sorulan sorular

Lavrov Avrupa’yı neden barış görüşmelerini engellemekle suçladı?

Lavrov, Avrupa ülkelerinin ABD aracılığıyla Rusya-Ukrayna barış görüşmelerini engellemek için çaba harcadığını söyledi.

Lavrov Orta Doğu ile ilgili hangi görüşleri paylaştı?

Filistin Devleti’nin kurulmasının zamanının geldiğini belirtti ve İsrail’in yerleşim faaliyetlerinin durumu kötüleştirdiğini vurguladı.

Lavrov Türkiye’nin S-400 sistemleriyle ilgili ne dedi?

S-400 sistemlerinin başka ülkelere devri konusunda önerileri değerlendirebileceklerini, ancak bunun Rusya’nın onayıyla ve dostane ilişkiler içinde olması gerektiğini açıkladı.