Tarımsal Üretim ve Küçükbaş Yetiştiricileri Genel Merkezi (TÜRKYED) Genel Başkanı Nihat Çelik, 2026 yılının tarım sektörü açısından değerlendirmesini yaptı. Çelik, Türkiye genelinde birçok üründe rekoltenin artmasına rağmen bu durumun üreticinin gelirine yansımadığını belirtti. Üreticilerin üretmeye devam etmelerine rağmen zarar ettiğini, tüketicilerin ise tarladan sofraya gelen ürünlere yüksek fiyatlarla ulaşmak zorunda kaldığını ifade etti.

2026'da Tarımsal Üretimde Rekor Artışlar

TÜİK tarafından yayımlanan 2026 Bitkisel Üretim 2. Tahmini verilerine göre, meyve grubunda yüzde 60,8, tahıl grubunda ise yüzde 30,9 oranında rekor düzeyde rekolte artışı bekleniyor. Çelik, bu artışların ülke tarımı için sevindirici olduğunu ve gıda temini açısından önemli olduğunu vurguladı. Ancak üretim artışlarının tek başına yeterli olmadığını, çiftçinin gelirinin artmadığı sürece bu artışların anlam ifade etmeyeceğini söyledi.

Üretici Gelirleri ve Tüketici Fiyatları Arasındaki Uçurum

Çelik, tarımsal girdi maliyetlerinin, mazot, gübre, tohum, yem, elektrik ve işçilik gibi kalemlerde ciddi şekilde yükseldiğini belirtti. Buna karşın üreticilerin eline geçen ürün fiyatlarının bu maliyet artışlarını karşılamadığını ifade ederek, "Çiftçinin geliri yükselmedikçe ve tüketici uygun fiyatlardan ürünlere erişemedikçe üretim artışı tek başına bir anlam ifade etmiyor" dedi. Ayrıca, tüketicilerin ürünleri tarladan sofraya 7-8 kat daha pahalı satın almak zorunda kaldığını söyledi.

Çelik, 2026 yılının kazananlarının aracılar, komisyoncular, zincir marketler ve ithalatçılar olduğunu, kaybedenlerin ise üretici ve tüketiciler olduğunu vurguladı. Bu durumun üretim artışlarına rağmen sektörde ciddi sorunların devam ettiğinin göstergesi olduğunu belirtti.

Hayvancılıkta Benzer Sorunlar Sürüyor

Bitkisel üretimde yaşanan sorunların hayvancılıkta da devam ettiğini aktaran Çelik, et ve süt üreticilerinin artan maliyetler ve piyasa müdahaleleri nedeniyle zorlandığını dile getirdi. Hayvan varlığının artmasına rağmen üretici gelirlerinin yükselmediğini söyledi. Özellikle yem fiyatlarının sürekli zamlandığını, buna karşın kesim fiyatlarının düşük veya sabit kaldığını ifade etti.

Çiğ süt üretiminde Ekim 2026 itibarıyla 1 litre sütün üretim maliyetinin 29,92 lira olduğunu, Ulusal Süt Konseyi tarafından belirlenen tavsiye fiyatının ise 24,30 lira seviyesinde tutulduğunu belirtti. Bu durumun süt üreticilerinin her litrede zarar etmesine yol açtığını kaydetti. Çelik, et ve süt üreticilerinin sorunlarına çözüm bulunamadığı sürece üretici ve tüketicinin zarar görmeye devam edeceğini söyledi.

Kooperatifler ve Birliklerin Güçlendirilmesi Gerekiyor

Çelik, üreticilerin tüccar, aracı ve zincir marketlerin fiyat baskısına karşı korunması gerektiğini belirtti. Bu amaçla, üreticinin ürününü depolayacak, işleyecek ve doğrudan pazara sunacak kooperatif ve birliklerin güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti. Mevcut yapılar çoğunlukla işlevsiz olduğundan, bu kurumların daha etkin hale getirilmesi gerektiğini sözlerine ekledi.

Sık sorulan sorular

2026 yılında tarımsal üretimde nasıl bir değişim oldu?

Meyve üretiminde yüzde 60,8, tahıl üretiminde ise yüzde 30,9 oranında rekolte artışı gerçekleşti.

Üreticilerin gelir durumu nasıl etkilendi?

Tarımda maliyetlerin yükselmesi nedeniyle üreticilerin gelirleri üretim artışı kadar artmadı ve zarar eden üreticiler oldu.

Tüketiciler ürünlere nasıl yansıdı?

Tüketiciler, tarladan sofraya gelen ürünlere 7-8 kat daha yüksek fiyatlarla ulaşmak zorunda kaldı.