Konya’da gerçekleştirilen "Milli Tahkimde Hukuk Seçme Hakkı Çalıştayı"nda, tarafların milli tahkim sürecinde hangi hukuku uygulayacaklarına ilişkin hakları kapsamlı biçimde tartışıldı. Çalıştay, Konya Ticaret Odası (KTO), KTO Tahkim ve Arabuluculuk Merkezi ile Tahkim Derneği iş birliğiyle KTO Karatay Üniversitesi ev sahipliğinde düzenlendi.

Etkinlik, KTO Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Öztürk, 26. ve 27. Dönem Konya Milletvekili Av. Ahmet Sorgun ve Tahkim Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Doç. Dr. İbrahim Ülker’in de aralarında bulunduğu hukukçular, akademisyenler, yargı mensupları ve iş dünyası temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirildi.

Tahkimde tarafların hukuk seçme hakkı ve kapsamı nedir?

Çalıştayda öncelikle milli tahkimde tarafların hukuk seçme hakkı, Türk hukukundaki düzenlemeler ışığında değerlendirildi. Bu hak, taraflara hangi hukukun uygulanacağını belirleme imkanı tanırken, tahkim sürecinde taraf iradesinin önemi vurgulandı. Ayrıca, tahkime elverişli uyuşmazlıkların sınırları ve hakem kararlarının denetiminde kamu düzeninin rolü üzerinde duruldu.

Konya Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı Selçuk Öztürk, ekonomik hayatın sürdürülebilirliği için uyuşmazlıkların adil, makul sürede ve öngörülebilir şekilde çözülmesinin kritik olduğunu belirtti. Öztürk, tahkim ve arabuluculuğun iş dünyasının zaman ve kaynaklarını etkin kullanmasını sağlayan önemli yöntemler olduğunu ifade etti.

Öztürk, KTO bünyesinde ticari hayatın tecrübesi ile akademik birikimin birleştiği bir yapı oluşturduklarını, KTO Tahkim ve Arabuluculuk Merkezi’nin (KTOTAM) ise bu iş birliğinin önemli bir ayağı olduğunu söyledi. KTOTAM’ın sadece hizmet sunan değil, aynı zamanda bilgi üreten ve yeni hukuki yaklaşımlar geliştiren bir merkez olmasını hedeflediklerini belirtti.

İslam hukuku ve farklı tahkim uygulamaları masaya yatırıldı

Çalıştayda İslam hukuku perspektifiyle tahkim uygulamaları da kapsamlı biçimde ele alındı. Tahkim Derneği Başkanı Doç. Dr. İbrahim Ülker, 2011 Hukuk Muhakemeleri Kanunu ile taraf iradesine verilen önemin arttığını, ancak hukuk seçme hakkının yeterince kullanılmadığını dile getirdi. Ülker, İslam hukuku başta olmak üzere farklı hukuk sistemlerinin Türk tahkim uygulamasındaki yerinin bilimsel olarak değerlendirilmesinin önemini vurguladı.

Çalıştayın üçüncü oturumunda, İslam hukukunda tahkim anlayışı, hakem seçim kriterleri ve farklı ülkelerdeki İslami tahkim uygulamaları konuşuldu. Ayrıca, tahkimde uygulanacak normların belirlenmesi ile fetva meclislerinin tahkimdeki rolü tartışıldı.

Türkiye’de tahkim kültürünün gelişmesinde Konya’nın önemine dikkat çeken Ülker, tahkimi sadece uyuşmazlık çözüm yöntemi değil, taraf iradesine dayanan, hızlı ve etkin bir hukuk kültürü olarak değerlendirdiklerini belirtti. Dernek bünyesinde kurulan Tahkim Merkezi’nde hukukçuların katkılarıyla tahkim kuralları hazırlandığını aktardı.

Akademi ve uygulama bir araya geldi

Çalıştay boyunca milli tahkimde hukuk seçme hakkı, taraf iradesi, uygulanacak hukuk, kamu düzeni ve tahkime elverişlilik gibi konular farklı açılardan ele alındı. Akademisyenler ve hukuk uygulayıcıları aynı platformda buluşarak teorik yaklaşımları pratik meselelerle birleştirdi.

Çalıştayın ilk oturumunda, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Eski Başkanı Abdullah Yaman’ın başkanlığında tahkimin ticaret hayatındaki yeri, KTO Tahkim Merkezi modeli ve İslam hukukunun tahkimde uygulanması konuları tartışıldı. Doç. Dr. Aytekin Çelik ve Doç. Dr. İbrahim Ülker bilimsel sunumlar gerçekleştirdi.

İkinci oturumda Prof. Dr. Mustafa Avcı başkanlığında taraf iradesinin kapsamı, hukuk seçme serbestisinin sınırları ve hakem kararlarının denetiminde kamu düzeni rolü değerlendirildi. Üçüncü oturumda ise Dr. Ekrem Keleş yönetiminde İslam hukuku ve günümüz tahkim uygulamaları detaylandırıldı.

26. ve 27. Dönem Konya Milletvekili Ahmet Sorgun, tahkim mekanizmasının Türkiye’de yeterince bilinmediğini belirterek, hakem kararlarının infaz edilebilirliğinin esnaf ve tüccar tarafından bilinmediğini dile getirdi. Sorgun, İslam hukukunun tahkimde uygulanabilirliği ve kamu düzeni ile tahkim arasındaki ilişkinin hukuki çerçevesinin tartışılmasının önemine vurgu yaptı.

Çalıştay, katılımcıların değerlendirmeleri ve teşekkür konuşmaları ile sona erdi. Etkinliğin milli tahkimde hukuk seçme hakkının farklı yönlerinin bilimsel ve mesleki platformlarda tartışılmasına katkı sağlaması hedeflendi.

Sık sorulan sorular

Çalıştaya kimler katıldı?

Konya Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı, milletvekili, Tahkim Derneği Başkanı, akademisyenler, hukukçular, yargı mensupları ve iş dünyası temsilcileri katıldı.

Tahkimde hukuk seçme hakkı neden önemli?

Bu hak, tarafların uygulanan hukuku belirleyerek tahkim sürecinde etkin ve adil çözüm elde etmelerini sağlar.