Beyin kanaması ve beyin tümörü ameliyatı sonrası hareket kabiliyetini kaybeden hastalar, erken dönemde başlanan yoğun robotik rehabilitasyon sayesinde yeniden ayağa kalkabiliyor. Bu hastaların iyileşme süreçleri ve robotik rehabilitasyonun önemi, Acıbadem Taksim Hastanesi’nde düzenlenen "Robotik Rehabilitasyon ile Yeniden Hareket Buluşmaları-2" etkinliğinde paylaşıldı.

Robotik rehabilitasyonun inme ve felç sonrası önemi nedir?

İnme, her dört kişiden birini etkileyen ciddi bir sağlık sorunu olarak öne çıkıyor. İnme geçiren hastaların çoğu kısmi ya da tam hareket kaybı yaşarken, beyin tümörleri ve uzun süreli yoğun bakım tedavileri de benzer sonuçlara yol açabiliyor. Kol ve bacaklarını hareket ettiremeyen, hatta yatakta oturamayan hastalar uzun süre yatağa bağımlı kalma riskiyle karşı karşıya kalıyor. Ancak robotik teknolojilerin kullanıldığı yoğun rehabilitasyon programları, bu hastaların yeniden hareket kabiliyeti kazanmasında önemli rol oynuyor. Ağır felç geçiren hastaların yaklaşık yüzde 48’i robotik rehabilitasyonla yeniden ayağa kalkabiliyor.

Acıbadem Taksim Hastanesi Robotik Rehabilitasyon Merkezi’nde görev yapan Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Uzmanları Prof. Dr. Cihan Aksoy ve Doç. Dr. Mustafa Çorum, etkinlikte robotik rehabilitasyonun klasik fizik tedaviye destek sağlayan yönlerini anlattı. Prof. Dr. Aksoy, inme veya beyin kanaması sonrası fizik tedaviye hastanın genel durumu tamamen düzelmeden başlanmasının tedavi başarısı açısından kritik olduğunu vurguladı. Travma sonrası beyin, hareket emirleri gönderse de hareket gerçekleşmediğinde hücresel kayıplar yaşanıyor. Bu nedenle tedaviye erken dönemde başlanması, hastanın hareket kabiliyetinin desteklenmesini mümkün kılıyor. Robotik rehabilitasyon ise hastanın tam iyileşmediği durumlarda bile fizyoterapi yapılmasına olanak sağlıyor.

Robotik rehabilitasyon nasıl uygulanıyor ve ne tür faydalar sağlıyor?

Doç. Dr. Mustafa Çorum, felç geçiren veya uzun süre yoğun bakımda kalan hastalarda standart bir saatlik fizik tedavinin yeterli olmayabileceğini belirtti. Robotik rehabilitasyon, standart tedaviye ek olarak bol tekrarlı hareketler, günlük yaşam aktivitelerine yönelik işlevsel eğitimler, ergoterapi ve bilişsel fonksiyonları destekleyen çalışmalar içeriyor. Robotik cihazlar, tedavinin daha yoğun ve tekrarlı uygulanmasını sağlayarak iyileşme sürecine katkıda bulunuyor.

Robotik rehabilitasyonun en önemli yönlerinden biri, hastaların günlük yaşamda yaptıkları hareketlerin taklit edilmesi. Doç. Dr. Çorum, beynin esnek bir organ olduğunu ve büyük yaralanmalarda hastaların günlük yaşamdan kopabileceğini belirtti. Bu nedenle beynin yeniden öğrenme ve şekillenme kapasitesinden yararlanmak için hareketlerin 4-6 saat boyunca tekrarlanmasına dayalı yoğun bir tedavi süreci uygulanıyor. Bu sayede beyin eski fonksiyonlarına kavuşabiliyor.

Hastaların robotik rehabilitasyon deneyimleri

Etkinlikte tedavi sürecini paylaşan 60 yaşındaki Mehmet Cem Gülyurt, beyin kanaması sonrası vücudunun sol tarafını hareket ettiremediğini anlattı. Yoğun bakım sürecinin ardından Acıbadem Taksim Hastanesi Robotik Rehabilitasyon Merkezi’nde yaklaşık dört ay süren yoğun bir programla yeniden yürümeye başladığını ifade etti. Gülyurt, "Merkeze geldiğimde kıpırdayamıyordum, bilincim de yerinde değildi. Dört aylık yoğun tedaviyle yeniden ayağa kalktım. Şimdi yemeğimi kendim yiyor, banyomu yapıyor, merdiven çıkıyor ve bahçede kimseye ihtiyaç duymadan hareket edebiliyorum" dedi.

Gülyurt’un ablası Havva Şükran Özmen ise kardeşinin ilk dönemde parmağını bile oynatamadığını belirterek, "Yaklaşık dört ayda çok büyük bir ilerleme kaydettik. İlk günle bugün arasında inanılmaz bir fark var. Doktorlarımız ve robotik rehabilitasyon sayesinde artık yürüyerek buraya gelebiliyoruz. Kişisel ihtiyaçlarının hepsini kendisi karşılayabiliyor. Bizim için bu çok büyük bir mucize" diye konuştu.

Bir diğer hasta Nagehan Çomaklı ise dört yıl önce beyninde tümör tespit edilmesiyle yaşamının değiştiğini anlattı. Ameliyat sonrası vücudunun sol tarafı felç kalan Çomaklı, yatakta oturamaz ve sadece kafasını hareket ettirebilir durumdaydı. Sedyeyle getirildiği hastanede robotik rehabilitasyon sürecine başladı. Şimdi ayakta durduğunu ve yürüyerek taburcu olmayı hedeflediğini söyledi. Çomaklı, "Merkezden bankadaki işime uzaktan devam ediyor, hafta sonları eve giderek yemeğimi ve ütümü kendim yapabiliyorum. İlk kez ayağa kalktığımda çok mutlu oldum. Kimseye ihtiyaç duymadan durabilmek çok güzel; bunların değerini insan başına gelmeden anlayamıyor. Çok zor bir süreç geçirdim ama Mustafa Hoca benden hiç vazgeçmedi, her zaman destek oldu" ifadelerini kullandı.

Bu örnekler, robotik rehabilitasyonun hastaların yaşam kalitesini artırmada ve bağımsız hareket etmelerini sağlamada ne kadar etkili olduğunu gösteriyor. Erken ve yoğun rehabilitasyonun, beyin hasarı sonrası iyileşme sürecinde kritik bir rol oynadığı uzmanlar tarafından vurgulanıyor.

Sık sorulan sorular

Robotik rehabilitasyon nedir?

Robotik rehabilitasyon, hareket kabiliyetini kaybetmiş hastalara erken dönemde uygulanan yoğun fizik tedavi programıdır.

Robotik rehabilitasyonun faydaları nelerdir?

Bu tedavi yöntemi, hastaların hareketlerini tekrarlayarak beyin fonksiyonlarının yeniden kazanılmasına ve bağımsız hareket etmelerine yardımcı olur.

Tedaviye ne zaman başlanmalıdır?

Fizik tedaviye hastanın genel durumu tamamen düzelmeden, mümkün olan en erken dönemde başlanması önerilmektedir.