Sakarya Üniversitesi Devlet Konservatuvarı bünyesinde geliştirilen "Makam Besteci AI" adlı yapay zeka uygulaması, Türk müziğinin zengin makam ve usul yapısını dijital ortamda yeniden üretme kapasitesine sahip. Yüksek lisans öğrencisi Emin Şükrü Demir ve danışmanı Doç. Dr. Mahir Mak'ın yürüttüğü proje, 164 makam ve 87 usulde özgün müzik eserleri oluşturabiliyor.
Yapay zeka destekli Türk müziği üretimi nasıl gerçekleşiyor?
Proje kapsamında, Türk müziğinin kendine özgü ses sistemi ve makam yapısı yapay zeka algoritmalarına entegre edildi. Bu amaçla, Prof. Dr. İbrahim Karaosmanoğlu'nun 3 bin eserden oluşan veri seti kullanılarak uygulama eğitildi. Böylece, hem sanat hem de halk müziğinden anonim eserler yapay zeka tarafından analiz edilip yeni eserler yaratılabiliyor.
Uygulama, sadece eser üretimiyle sınırlı kalmayıp müzik eğitimi ve ses kayıt teknolojilerinde de kullanılabilecek ara yüzler sunuyor. Doç. Dr. Mahir Mak, yazılımın bilgisayar, tablet ve telefon gibi farklı cihazlardan erişilebilir biçimde ücretsiz olarak 2027 yılında hizmete açılmasının planlandığını belirtti.
Projenin hedefleri ve kültürel önemi nedir?
Proje yürütücüsü Doç. Dr. Mahir Mak, Batı müziği verileriyle geliştirilen mevcut yapay zeka uygulamalarının Türk müziğinin özgün yapısını yeterince yansıtamadığını vurguladı. Bu nedenle geleneksel Türk müziğine özgü bir yapay zeka uygulaması geliştirme ihtiyacı doğduğunu ifade etti. Mak, "Yapay zekanın müzik alanındaki etkisi giderek artıyor. Biz de geleneksel müziğimizde eksik kalan bu alanı doldurmak için çalışıyoruz" dedi.
Yüksek lisans öğrencisi Emin Şükrü Demir ise, dünya müzik kültürlerindeki çeşitliliğin önemine dikkat çekerek, "Batı müziği dışındaki kültürlerin müziği de çok kıymetli. Türk müziği köklü bir kültüre sahip. Bu zenginliği yapay zeka ile nasıl yansıtabiliriz diye çalıştık. 164 makam ve 87 usulde eserler oluşturabiliyor, bunları nota olarak alabiliyor ve Türk müziğine özgü enstrümanlarla seslendirebiliyoruz" diye konuştu.
Proje, Kültür ve Turizm Bakanlığı'nın desteğiyle düzenlenen çalıştayda da tanıtıldı ve uygulamanın farklı alanlarda kullanım potansiyeli değerlendirildi.
Sık sorulan sorular
Makam Besteci AI uygulaması hangi müzik türünde eser üretebiliyor?
Uygulama, Türk müziğine özgü 164 makam ve 87 usulde eserler oluşturabiliyor.
Bu yapay zeka projesi kimler tarafından geliştirildi?
Proje, Sakarya Üniversitesi Devlet Konservatuvarı'nda yüksek lisans öğrencisi Emin Şükrü Demir ve danışmanı Doç. Dr. Mahir Mak tarafından yürütülüyor.
Uygulama ne zaman ve nasıl erişime açılacak?
Makam Besteci AI'nın 2027 yılında bilgisayar, tablet ve telefonlardan ücretsiz olarak kullanılabilir hale gelmesi planlanıyor.
Konuyla ilgili
Foto Galeri (5 fotoğraf)
Kaynak: İHA




