Muğla’nın Yatağan ilçesi Bozüyük Mahallesi'ndeki 854 yıllık anıt çınar, asırlardır ayakta durarak tarihe tanıklık ediyor. Kanuni Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi sırasında gölgesinde konakladığı belirtilen tarihi anıt çınar, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un sosyal medya paylaşımıyla ilgi odağı oldu.

Zamanın tanığı ve tarihi önemi

Yatağan’a bağlı Bozüyük Mahallesi Pınarbaşı tesislerindeki 854 yıllık anıt çınar, geçmişten günümüze uzanan hikâyesiyle dikkat çekiyor. Sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda Yatağan’daki tarihi çınarın görüntülerine ve hikâyesine yer veren Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, anıt çınarın yalnızca bir ağaç olmadığını vurgulayarak, onu ‘Kökleri geçmişten bugüne uzanan, zamanın tanığı, doğanın mirası’ olarak nitelendirdi.

Kanuni Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi sırasında Bozüyük Mahallesinde anıt ağacına yakın bölgede askerlerin konakladığı han, cami ve köprü Muğla Valiliği’nce restore edildi. Cihan Padişahı Kanuni, ordusuyla birlikte bu bölgede mola verirken, kaynak su bulunması nedeniyle rivayete göre çınarın gölgesinde dinlendi.

Anıt çınarın özellikleri ve koruma çalışmaları

30 metre yüksekliğinde, 35 metre tepe çapında ve 6 metre gövde çapındaki anıt ağaç, 1996 yılında mülga İzmir 2 Nolu Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Bölge Kurulu kararıyla tescil edildi. Günümüzde ise anıt ağaç statüsünde koruma altında bulunuyor.

2011 yılında zamana ve yılların yorgunluğuna dayanamayarak ortadan ikiye ayrılmaya ve gövdesi çürümeye başlayan anıt ağaç, dönemin Bozüyük Belediye Başkanı rahmetli Ahmet Yüksel’in girişimleri ile tedavi altına alındı. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Peyzaj Mimarlığı Bölüm Başkanı Prof. Dr. İlçin Aslanboğa ve ekibi, asırlık tarihi çınar ağacını kurtarmak için çok önemli bir ortopedik operasyon gerçekleştirdi. Uzman ekip, Türkiye’de ilk kez uygulanan özel bir yöntemle çınarın gövde ve kollarını demir çubuklarla eklemleyerek, dalların ana gövdeden kopup ayrılmalarını önleyerek ağacı koruma altına aldı.

Yerel yetkililerin ve uzmanların değerlendirmeleri

Bozüyük Güzelköyü Tanıtma, Turizm ve Kalkındırma Derneği Başkanı Baki Gencel, anıt ağacın 854 yıllık olduğunu ve Selçuklu döneminde dikildiğini belirtti. Gencel, 2011 yılında Ege Üniversitesi Peyzaj Mimarlığı Bölümü tarafından yapılan ortopedik müdahaleyle ağacın korunmaya alındığını ifade etti. Ayrıca Kanuni Sultan Süleyman’ın 23 Temmuz 1522 tarihinde Rodos Seferi sırasında bu çınarın gölgesinde konakladığını söyledi.

Stratonikeia ve Lagina Antik Kentleri Kazı Başkanı Prof. Dr. Bilal Söğüt, Pınarbaşı bölgesinin tarih boyunca önemli bir merkez olduğunu vurguladı. Söğüt, Kanuni Sultan Süleyman’ın Rodos Seferi sırasında buradan geçtiğini ve bu kayıtların günlüklerde ve Evliya Çelebi anlatımlarında yer aldığını aktardı. Bakan Kurum’un paylaşımı sonrası bölgeye olan ilginin arttığını belirtti.