Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanı Numan Kurtulmuş, Portekiz’in başkenti Lizbon’da, Portekiz Cumhuriyet Meclisi Başkanı Jose Pedro Aguiar-Branco ile bir araya geldi. Resmi karşılama töreniyle başlayan ziyaret, iki liderin baş başa ve heyetler arası görüşmeleriyle devam etti.

Karşılama töreninde iki ülkenin milli marşları çalındı ve tören mangası selamlandı. Ardından heyetler birbirlerine takdim edildi. Görüşmelerde, Türkiye ile Portekiz arasındaki parlamentolar arası ilişkiler, ikili iş birlikleri ve küresel ile bölgesel gelişmeler masaya yatırıldı.

Parlamentolar arası iş birliği ve ticaret hedefleri

TBMM Başkanı Kurtulmuş, Aguiar-Branco’nun bu yıl Türkiye’yi ziyaretinin ardından Portekiz’e yaptığı iade ziyaretinden duyduğu memnuniyeti dile getirdi. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkilerin yeniden tesisinin 100. yıl dönümünde gerçekleştirilen karşılıklı ziyaretlerin, parlamentolar arası ilişkiler ve ülkeler arasındaki dostluk ile iş birliğine önemli katkılar sağlayacağına inandığını belirtti.

Kurtulmuş, görüşmede ayrıca "Türkiye Büyük Millet Meclisi ile Portekiz Cumhuriyet Meclisi Arasında İş Birliği Protokolü"nün imzalanmasının, parlamentolar arasındaki ilişkilerin sağlam bir temele oturmasını sağlayacağını ifade etti.

İkili ticaret hacminin mevcutta 3,7 milyar dolar seviyesinde olduğunu hatırlatan Kurtulmuş, karşılıklı çabalarla bu rakamın 5 milyar dolara yükseltilmesinin mümkün olduğunu vurguladı. Savunma sanayi başta olmak üzere birçok alanda ortak projelerin geliştirilebileceğini söyleyen Kurtulmuş, ekonomik ilişkilerin güçlenmesiyle Afrika, Latin Amerika ve diğer üçüncü ülkelerde ortak yatırım fırsatlarının artacağını dile getirdi.

Hükümetlerarası Zirve’nin yakın zamanda yapılacak bir sonraki toplantısının iş birliğini daha üst seviyeye taşıyacağını belirten Kurtulmuş, kültür, eğitim ve turizm alanlarında da iş birliğinin artırılmasını arzuladıklarını kaydetti.

Uluslararası konular ve bölgesel meseleler

Türkiye’nin Avrupa Birliği (AB) tam üyelik sürecine Portekiz’in verdiği desteğin önemine dikkat çeken Kurtulmuş, AB içinde zaman zaman Türkiye’ye karşı çifte standartlar ve farklı uygulamalar olsa da, bu sürecin Türkiye için stratejik bir hedef olmaya devam ettiğini söyledi.

Dünyada uluslararası kurumların ve ittifakların yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini ifade eden Kurtulmuş, yaşanan gelişmelerin Birleşmiş Milletler başta olmak üzere kural bazlı sistemin ve terminolojinin zedelendiğini ortaya koyduğunu belirtti. Bu nedenle Türkiye ve Portekiz’in adil ve hakkaniyetli yeni bir dünya düzeni kurulması için ortak girişimlerde bulunması gerektiğini vurguladı.

Kurtulmuş, NATO ve AB’nin mevcut güvenlik konseptlerinin güncellenmesi gerektiğini dile getirdi. Türkiye’nin hem NATO üyesi hem de AB aday ülkesi olarak küresel güvenliğe katkı sunan önemli bir ülke olduğunu belirtti.

Filistin meselesinin Türkiye açısından bölgedeki en kritik konu olduğunu söyleyen Kurtulmuş, İsrail’in Gazze’de soykırım uygulamalarının yanı sıra Batı Şeria’daki Müslüman kimliğini ortadan kaldırmaya yönelik çabalarının uluslararası hukuka aykırı olduğunu vurguladı. İsrail’in Filistin topraklarını bölme politikasının tüm uluslararası kurallara karşı olduğunu ifade etti. Filistin’e destek veren Portekiz’i tebrik eden Kurtulmuş, bölgede iki devletli çözümün dışında bir yol olmadığını belirtti.

Ayrıca ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı savaşın yıkıcı etkilerinin dünya genelinde hissedildiğini söyleyen Kurtulmuş, İran ve ABD arasındaki gayrıresmi görüşmelerin devam etmesini ve olumlu sonuç alınmasını umut ettiğini aktardı.

İş birliği protokolü ve heyet

Görüşmenin ardından TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş ile Portekiz Cumhuriyet Meclisi Başkanı Jose Pedro Aguiar-Branco, "Türkiye Büyük Millet Meclisi ile Portekiz Cumhuriyet Meclisi Arasında İş Birliği Protokolü"nü imzaladı. Protokol, parlamentolar arası iş birliğinin hukuki ve kurumsal temelini oluşturuyor.

Toplantıya TBMM Başkanvekili Tekin Bingöl, Türkiye-Portekiz Parlamentolar Arası Dostluk Grubu Başkanı ve AK Parti Denizli Milletvekili Nilgün Ök, TBMM Katip Üyesi ve Yeni Yol Partisi Gaziantep Milletvekili Ertuğrul Kaya, MHP Erzurum Milletvekili Kamil Aydın ile Türkiye’nin Lizbon Büyükelçisi Haldun Koç da katıldı.

Konuyla ilgili