Balıkesir’in Edremit Körfezi bölgesinde yetiştirilen zeytinler, yapraklarından meyvesine, çekirdeklerinden posasına kadar her aşamada ekonomiye kazandırılıyor. Bölgedeki yaklaşık 13 milyon zeytin ağacından elde edilen ürünler, sıfır atık prensibiyle değerlendiriliyor.
Sonbaharda başlayan zeytin hasadı, rekolteye bağlı olarak ocak sonuna kadar devam ediyor. Hasat edilen zeytinler fabrikalara getirilerek sıkım işlemi yapılıyor. Bu süreçte zeytinden zeytinyağı elde edilirken, geriye kalan posa yani pirina, pirina işleme tesislerine gönderiliyor.
Pirinadan Nasıl Ürünler Elde Ediliyor?
Pirina, yaklaşık 1000 derece sıcaklıkta dönen silindir fırınlarda kurutuluyor. Ardından kazanlarda hekzan adı verilen kimyasallarla damıtma işlemi uygulanıyor. Bu işlemle pirinadan ayrılan yağların bir kısmı rafine edilerek yemeklik yağa dönüştürülüyor, diğer kısmı ise sabun üretiminde kullanılıyor. Yağı tamamen alınan posa ise preslenerek enerji üretiminde yakıt olarak değerlendiriliyor.
Edremit Körfezi’nde faaliyet gösteren bir pirina işleme tesisinin müdürü Keskin Aral, pirina üretim sürecini şu şekilde aktardı: "Pirina, dekantörlerden geçtikten sonra nem oranı yüzde 50-55 seviyesine indiriliyor. Kurutma ocaklarından geçtikten sonra nem oranı yüzde 7-8’e düşürülüyor ve hekzanla 7-8 saat işlem görüyor. 100 kilogram pirinadan yaklaşık 2 kilogram ham pirina yağı ve 7-8 kilogram biyokütle elde ediyoruz."
Zeytin ve Pirinanın Çevreci Değeri
Balıkesir Üniversitesi Edremit Meslek Yüksekokulu Zeytincilik ve Zeytin İşleme Teknolojisi Bölümü Öğretim Görevlisi Dr. Mücahit Kıvrak, zeytinin çevreci bir ürün olduğunu belirtti. Kıvrak, "Zeytinin yağı, meyvesi, yaprağı ve posası ayrı ayrı değerlendiriliyor. Pirinadan elde edilen yağ, rafine edilip yemeklerde güvenle kullanılabilir. Ayrıca pirina gübre ve yakıt sanayisine önemli katkılar sağlıyor" dedi.
Pirina yağları hem iç piyasada tüketiliyor hem de Amerika Birleşik Devletleri ve Kanada başta olmak üzere birçok ülkeye ihraç ediliyor. Böylece zeytin üretiminden arta kalan her parça ekonomiye kazandırılıyor.
Sık sorulan sorular
Pirina nedir ve nasıl değerlendiriliyor?
Pirina, zeytin sıkımından sonra geriye kalan posa olup, kurutulup hekzanla damıtılarak yağ, sabun ve enerji üretiminde kullanılıyor.
Pirina yağından ne tür ürünler elde ediliyor?
Pirina yağları rafine edilerek yemeklik yağ ve kızartmalık yağ olarak kullanılırken, yüksek asitli yağlar sabun yapımında değerlendiriliyor.
Pirina üretiminde elde edilen yan ürünler nelerdir?
Yağ tamamen alındıktan sonra kalan pirina preslenerek enerji santralleri, sobalar ve kaloriferlerde yakıt olarak kullanılıyor.
Konuyla ilgili
Foto Galeri (6 fotoğraf)
Kaynak: İHA




