İstanbul’un tarihi yapılarından Ayasofya-i Kebir Cami-i Şerifi’nde devam eden kapsamlı restorasyon çalışmaları, ana kubbenin dış görünümünde de etkisini gösteriyor. Ana kubbenin dış etkenlerden korunması amacıyla kurulan geçici çelik konstrüksiyon, gri renkli koruyucu brandalarla kaplandı.

Bu koruyucu örtü, kilometrelerce uzaktan bile Ayasofya’nın siluetinde belirgin şekilde fark ediliyor. Restorasyon kapsamında kubbenin mevcut kurşun kaplamalarının sökülerek onarılması veya yenilenmesi ve kubbenin güçlendirilmesi planlanıyor.

Ayasofya’nın kubbesinde ne tür koruma sağlanıyor?

Kubbenin dış yüzeyindeki çalışmalar sürerken, iç bölümdeki tarihi mozaiklerin mevsimsel hava koşullarından etkilenmemesi için özel bir koruma sistemi oluşturuldu. Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, geçici çelik çatının yüksek güvenlik standartlarına sahip, alev yürütmez özellikte gri renkli koruyucu brandayla kaplandığı belirtildi.

Bu uygulamanın kubbenin kurşun görünümüyle uyumlu olması için gri renk tercih edildi. Koruyucu sistem, yağış, rüzgar ve diğer dış etkenlere karşı yapıyı koruyacak şekilde tasarlandı. Ayrıca, restorasyon sürecinde Ayasofya’nın ibadete ve ziyarete açık kalmaya devam edeceği vurgulandı.

Restorasyon sürecinde hangi teknik hazırlıklar yapıldı?

Kubbedeki çalışmalar kapsamında iç mekandaki mozaiklerin korunması amacıyla 43,5 metre yüksekliğinde çelik bir platform kuruldu. Bu platformun kurulumu öncesinde zemin testleri, yükleme analizleri, georadar taramaları ve titreşim testleri gerçekleştirildi.

Restorasyon sadece kubbe ile sınırlı kalmayıp, Ayasofya’nın kuzeydoğu minaresinde de önemli çalışmalar tamamlandı. Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yapılan açıklamaya göre, 65 metre yüksekliğindeki minarenin üst bölümlerinde kontrollü kısmi söküm ve yeniden yapım uygulandı, alt bölümlerde ise güçlendirme çalışmaları yapıldı.

Çalışmalar sırasında 411 taş ile 26 sıra basamak kontrollü şekilde sökülerek sınıflandırıldı. Yeniden kullanılabilecek özgün taşlar korundu, onarım ve tamamlayıcı işlemler gereken taşlarda uygulandı. Minarenin külah bölümündeki ahşap elemanlar konservasyondan geçirildi, bakır alem onarılarak altın varakla kaplandı ve yerine monte edildi.

Minarenin deprem güvenliği günümüz standartlarına uygun hale getirildi. Ayasofya’daki restorasyonun temel amacı, yaklaşık 15 asırlık yapının özgün malzemelerini korumak, deprem güvenliğini artırmak ve tarihi yapıyı gelecek nesillere aktarmak olarak açıklandı. Çalışmalar, Bilim Heyeti ve ilgili koruma kurullarının kararları doğrultusunda sürdürülüyor.

Sık sorulan sorular

Ayasofya’nın ana kubbesinde hangi çalışmalar yapılıyor?

Kubbenin kurşun kaplamaları sökülüp onarılıyor veya yenileniyor, ayrıca kubbe güçlendiriliyor.

Koruyucu brandanın rengi neden gri seçildi?

Gri renk, kubbenin kurşun görünümüyle uyum sağlaması için tercih edildi.

Minarede yapılan restorasyon çalışmaları nelerdir?

Kuzeydoğu minaresinde kontrollü kısmi söküm, yeniden yapım ve güçlendirme çalışmaları yapıldı.

Konuyla ilgili