Kasım ayının gelmesiyle birlikte hava sıcaklıklarının düşmesi, soğuk algınlığı ve solunum yolu enfeksiyonlarında artışa neden oldu. Hitit Üniversitesi Erol Olçok Eğitim ve Araştırma Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Aysel Kocagül Çelikbaş, bu dönemde sık sık karşılaşılan hastalıkların grip ile karıştırıldığını belirtti.

Soğuk algınlığı ve grip arasındaki farklar nelerdir?

Prof. Dr. Çelikbaş, grip ve soğuk algınlığının birbirinden farklı tablolar olduğunu vurguladı. Soğuk algınlığında halsizlik, baş ağrısı, burun akıntısı ve hapşırık gibi hafif belirtiler görülürken, gripte ateş, şiddetli öksürük ve kas-eklem ağrılarının yataktan kalkmayı zorlaştıracak seviyede olduğunu söyledi. "Grip çok ağır, farklı bir tablo" diyen Çelikbaş, bu iki hastalığın ayrımının önemine dikkat çekti.

Çelikbaş, grip sanılan birçok hastalığın aslında soğuk algınlığı olduğunu ifade ederek, özellikle riskli grupların grip aşısı olmalarının gerekliliğini vurguladı. "Aşı oldum ama ona rağmen grip oldum" denilen vakaların çoğunun soğuk algınlığı olduğunu belirtti.

Hastalıkların bulaşma yolları ve korunma yöntemleri

Mevsim geçişlerinde enfeksiyon hastalıklarının artış gösterdiğini anlatan Çelikbaş, hastalıkların insanlara temas ve damlacık yoluyla bulaştığını açıkladı. Öksürük, aksırık ve burun silme sırasında vücut sekresyonlarının bir metreye kadar yayılabildiğini belirtti. Bu nedenle kalabalık ortamlarda hastalıkların hızla bulaştığını söyledi.

Özellikle çocukların toplu ortamlarda daha çok hastalandığını ve hastalığı kolayca yaydığını ifade eden Çelikbaş, hasta çocukların evde dinlendirilmesinin önemine işaret etti. Çocukların ve erişkinlerin bu sürece alışmasının zaman aldığını belirtti.

Hijyen kurallarına dikkat edilmesi gerektiğini vurgulayan Çelikbaş, çocuklara el yıkama alışkanlığının iyi öğretilmesi gerektiğini söyledi. Virüslerin temas ve damlacık yoluyla bulaştığını, masaya bulaşan virüslerin çocukların ellerine geçip ağızlarına ulaşabileceğini anlattı. Öksürük ya da aksırık sırasında elin ağza kapatılması yerine kolun iç yüzü ile kapatılmasının hastalığın yayılmasını önlemede önemli olduğunu belirtti.

Riskli gruplar ve grip aşısının önemi

Çelikbaş, yaşlılar, kronik akciğer hastalığı, böbrek ve karaciğer yetmezliği olanlar, kanser tedavisi görenler ve bağışıklığı baskılanmış kişilerin riskli grup olarak grip aşısı yaptırması gerektiğini söyledi. Bu kişilerin hasta kişilerle birlikte olduklarında maske takmalarının virüs yayılımını engellemek açısından önemli olduğunu belirtti.

Grip aşısının koruyuculuğunun yüzde 60 civarında olduğunu ancak hastaneye yatış ve ölüm oranlarını azalttığını ifade eden Çelikbaş, Dünya Sağlık Örgütü'nün önerileri doğrultusunda her yıl yeni aşı hazırlandığını ve bağışıklamanın Eylül sonu, Ekim başında başlaması gerektiğini anlattı. Aralık sonuna kadar aşı yapılabileceğini söyledi.

Tedavi ve sağlık kuruluşlarına başvuru

Soğuk algınlığında tedavinin istirahat olduğunu belirten Çelikbaş, gripte ise hastalığın ilk 48 saatinde antiviral tedavi uygulanabileceğini açıkladı. Antiviral tedavinin hastalık süresini kısalttığını, hastaneye yatış ve ölümleri önlediğini söyledi. Bu tedavi ve yönetimin aile hekimleri tarafından yapılabildiğini belirtti.

Çelikbaş, soğuk algınlığı için acil servislere başvurmanın gereksiz olduğunu, gripte ise erken dönemde sağlık kuruluşuna başvurmanın önemli olduğunu vurguladı. Hastalık belirtileri ortaya çıktıktan sonra en az 4-5 gün bulaştırıcı olunduğunu, bu nedenle hasta çocukların okula gönderilmemesi gerektiğini söyledi. Erişkinler için de iş yerine gitmemeleri ve istirahat etmeleri gerektiğini belirtti.

Sık sorulan sorular

Grip ile soğuk algınlığı arasındaki temel farklar nelerdir?

Soğuk algınlığında hafif halsizlik, baş ağrısı, burun akıntısı ve hapşırık görülürken, gripte ateş, şiddetli öksürük ve kas-eklem ağrıları vardır.

Grip aşısı kimler için özellikle öneriliyor?

Yaşlılar, kronik akciğer hastaları, böbrek ve karaciğer yetmezliği olanlar, kanser tedavisi görenler ve bağışıklığı baskılanmış kişiler riskli gruplar olarak grip aşısı yaptırmalıdır.

Soğuk algınlığı ve gripte sağlık kuruluşlarına başvuru ne zaman yapılmalı?

Soğuk algınlığında genellikle istirahat yeterli olurken, gripte ilk 48 saat içinde antiviral tedavi için başvurmak önemlidir.