Alzheimer hastalığına bağlı unutkanlıkların etkilerini azaltmak amacıyla uygulanan transkraniyal puls stimülasyonu (TPS) tedavisi, beyindeki sinir hücrelerinin uyarılmasıyla hastalığın ilerlemesini yavaşlatabiliyor. Medicana International Samsun Hastanesi Nöroloji Kliniği’nden Uzman Dr. Adem Akkurt, Türkiye’de sadece 5 merkezde bulunan TPS cihazı ile ameliyatsız bir yöntem olarak Alzheimer hastalarına hizmet verdiklerini belirtti.
TPS tedavisi nasıl çalışıyor?
Dr. Akkurt, TPS’nin beynin hasar görmüş veya işlevi azalmış bölgelerine odaklanmış ultrasonik dalgalar gönderdiğini ve bu dalgaların sinir hücrelerinde mekanik bir etki yaratarak kan akışını artırdığını açıkladı. Bu sayede beyin hücrelerinin onarımını destekleyen nörotrofik faktörlerin salınımı artıyor ve hücreler arasındaki iletişim ağları güçleniyor. Alzheimer hastalığında zayıflayan hücreler arasındaki bağlantıların toparlanmasıyla klinik belirtilerde iyileşmeler gözlemlenebiliyor.
Uzman, TPS’nin sadece Alzheimer değil Parkinson hastalığında da hücre uyarısını tetikleyerek iyileşmeyi desteklediğini ifade etti. Cihazın doku ısınmasına yol açmadığını ve ciddi yan etki riskinin bulunmadığını vurguladı.
Hastalardan olumlu geri dönüşler
Dr. Akkurt, Alzheimer hastalığını üç evreye ayırdıklarını belirterek, erken evre ve prodromal dönemde tedaviye başlanmasının önemine dikkat çekti. Prodromal dönem, hastalık belirtilerinin henüz fark edilmediği yaklaşık 7-8 yıllık bir süreç olarak tanımlanıyor. Bu dönemde beyin MR’larında küçülmeler tespit edilebiliyor ve çeşitli testlerle hastalık erken aşamada teşhis edilebiliyor.
Orta evrede tedaviye başlayan hastalarda ise günlük yaşamda belirgin iyileşmeler görüldüğünü aktaran Dr. Akkurt, Alzheimer nedeniyle namaz kılmayı unutan bir hastanın TPS tedavisi sonrası yeniden namaz kılmaya başladığını, yemek yeme becerilerinde gelişmeler olduğunu dile getirdi. Erken evrede dramatik değişimler gözlenmeyebilir ancak tedavinin amacı bu evreden orta evreye geçişi yavaşlatmak.
Türkiye’de TPS cihazı ve tedavi süreci
Türkiye’de yalnızca beş merkezde bulunan TPS cihazı ile yapılan tedavi, uluslararası klinik araştırmalar ve CE onayı ile destekleniyor. Dr. Akkurt, Alzheimer hastalığını tamamen durdurmanın zor olduğunu ancak ilerleme hızının belirgin şekilde yavaşlatılabildiğini belirtti. Tedavi protokolü genellikle 6 seanstan oluşuyor ve gerekirse 7-8 seansa çıkılabiliyor.
Seanslar genellikle gün aşırı olmak üzere yaklaşık 20-30 dakika sürüyor. Tedavi sırasında ağrı veya acı hissi oluşmuyor, saç tıraşı veya anesteziye gerek duyulmuyor. İleri evre hastalarda ise 6 seanstan sonra aylık tek seanslık hatırlatma uygulamaları yapılabiliyor. Bu uygulamalar bir yıl kadar sürebiliyor ve hastanın durumuna göre tekrar 6 seanslık tedavi uygulanabiliyor.
Dr. Akkurt, hastaların yüzde 90-95’inin tedaviyi sorunsuz tamamladığını, ciddi epilepsi nöbeti geçirmiş hastaların ise özel değerlendirmeye tabi tutulduğunu söyledi. Seans sonrası hastalar günlük yaşamlarına hemen dönebiliyor.
Sık sorulan sorular
TPS tedavisi Alzheimer’da hangi evrelerde etkili?
TPS tedavisi özellikle hafif ve orta evredeki Alzheimer hastalarında etkili olup, erken evrede hastalığın ilerlemesini yavaşlatmayı hedefliyor.
TPS tedavisinin yan etkileri nelerdir?
Tedavi sırasında ciddi veya kalıcı yan etki görülmemekte olup, hastalar seans sonrası günlük hayatlarına devam edebiliyor.
Türkiye’de TPS cihazı kaç merkezde bulunuyor?
Türkiye’de yalnızca 5 merkezde TPS cihazı bulunmakta ve Medicana International Samsun Hastanesi de bu merkezlerden biri.
Foto Galeri (6 fotoğraf)
Kaynak: İHA




