Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin 31. Taraflar Konferansı (COP31) kapsamında, Türkiye ev sahipliğinde düzenlenen Divan Toplantısı, 100’den fazla ülkeden çevre ve iklim bakanlarının katılımıyla Mavi Bölge’deki Boğaziçi Salonu’nda gerçekleşti. Toplantı, COP31 Başkanı ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un başkanlığında yaklaşık dört saat sürdü.

Divan Toplantısı’nın amacı ve önemi nedir?

Divan Toplantısı, örtülü karar müzakereleri öncesinde diyaloğu geliştirmek ve uzlaşıya ilerlemek amacıyla düzenlendi. COP31 Başkanı Murat Kurum, toplantının adını Türk kültüründe önemli bir yeri olan “Divan” kelimesinden aldığını belirterek, bunun yan yana oturulan, söze ve sohbete yer açılan bir mekân anlamına geldiğini söyledi. Kurum, bu toplantının COP31’in temel değerleri olan diyalog, uzlaşı ve aksiyonun somutlaştığı bir ortam olduğunu vurguladı.

Kurum, “COP31’in son günlerine yaklaşırken Divan’ın ruhunu burada yaşatalım, birbirimizi duyalım, ortak zemini büyütelim ve mümkün olanı somutlaştıralım” diyerek, toplantının sonunda gelen yorumlar doğrultusunda örtülü karara son rötuşların yapılacağını ifade etti.

Toplantıda hangi konular ele alındı?

Toplantıda öncelikle COP31 müzakerelerinin hedefleri ve süreçleri değerlendirildi. Kurum, 1,5 derece hedefinin ulaşılabilir tutulması, iklim risklerine karşı dayanıklılığın artırılması ve uygulamanın hızlandırılması gerekliliğine dikkat çekti. Bu hedeflere ulaşmak için finansman, teknoloji ve kapasite geliştirme imkanlarının gerçek ihtiyaçlarla buluşması gerektiğini belirtti. Ayrıca, ülkelerin kalkınma öncelikleri ve ulusal koşullarının bu sürecin temel unsurları arasında olduğu vurgulandı.

Kurum, katılımcılara üç önemli soruyla açık değerlendirmelerde bulunmalarını istedi: “Hangi adımı atabilirsiniz? Bu adımı atabilmek için neye ihtiyacınız var? Başka bir heyetin hangi önerisine destek verebilirsiniz?” Bu soruların, ülkeler arasında ortak hareket alanlarının bulunmasına yardımcı olacağı belirtildi.

Toplantıya BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi (UNFCCC) İcra Sekreteri Simon Stiel ve BM İklim Eylemi Özel Danışmanı Selwin Hart da katılarak görüşlerini paylaştı. Ayrıca, COP31 Müzakereler Başkanı ve Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen toplantıyı başlattı ve kapanış konuşmasında Divan Toplantısı’nın önemini vurguladı.

Örtülü karar taslağı ve ülkelerin tutumu

Divan Toplantısı’nda örtülü karar taslağına ilişkin birçok ülke desteklerini açıkladı ve beklentilerini dile getirdi. Kurum, Paris Antlaşması’nın 1,5 derece hedefine sadık kalınarak uygulamanın hızlandırılması gerektiğini belirtti. Gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasında uzlaşı bulunduğunu ancak önceliklerin ve kalkınma ihtiyaçlarının farklılık gösterdiğini söyledi.

Kurum, “Yeni bir taahhüt veya karar beklemiyoruz ancak bu taahhütlerin hayata geçirilmesi için anlamlı ve kararlı bir söz duymak istiyoruz” dedi. Gelişmiş ülkelerin uyum ve azaltım konusundaki kararlılığını diğer ülkelerden de beklediklerini ifade etti.

Toplantı sonunda Kurum, COP31 sürecinde ekip ruhuyla çalıştıklarını, bu ruhun ilerleme sağlamak için önemli olduğunu belirtti. “Burada gelen yorumlar çerçevesinde örtülü karara son rötuşları vereceğiz” diyerek, kararların siyasi istikrarın zayıfladığı bir dönemde hayata geçirilmesinin önemine işaret etti.

Divan Toplantısı’nın sonuçları ve gelecek adımlar

Toplantının kapanışında Murat Kurum, katılımcıların görüşlerinin müzakere süreçlerine ve karar metinlerine yansıyacağını, somut hedefler ve uygulanabilir adımların ortaya konacağını söyledi. Başarı ölçüsünün sadece uzlaşı değil, sahadaki gerçek değişim olduğunu vurguladı.

Türkiye’nin COP31 başkanlığını Avustralyalı yetkililerle birlikte yürüttüğünü belirten Kurum, sürece yön veren ve uzlaşı zeminini inşa eden bir anlayışla hareket ettiklerini ifade etti. Antalya’dan güçlü mesajlar ve geleceğe yön veren uygulama kararları çıkarmayı amaçladıklarını dile getirdi.

Avustralya İklim Değişikliği ve Enerji Bakanı Chris Bowen ise Divan Toplantısı’nın Türk geleneğini yaşatan özel bir ortam olduğunu belirtti. Bowen, COP31’in ruhunun iyi olduğunu ve güven ile şeffaflık temelinde ilerlediğini söyledi. Taslak örtü kararının ikinci haftanın başında yayımlanmasının da bu şeffaflığın göstergesi olduğunu aktardı.

Sık sorulan sorular

COP31 Divan Toplantısı nerede ve kimler tarafından yönetildi?

Toplantı Türkiye’nin ev sahipliğinde Mavi Bölge Boğaziçi Salonu’nda gerçekleşti ve Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum başkanlık etti.

Divan Toplantısında hangi temel kavramlar ön plana çıktı?

Toplantıda diyalog, uzlaşı ve aksiyon kavramları COP31’in temel değerleri olarak vurgulandı.

Örtülü karar taslağı hakkında ne söylendi?

Çeşitli ülkeler örtülü karar taslağına desteklerini açıkladı ve ortak bir zeminde buluşma isteği dile getirildi.

Konuyla ilgili