Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Antalya’da gerçekleştirilen COP31 etkinlikleri kapsamında orman yangınlarının küresel boyutunu ve Türkiye’nin bu alandaki çalışmalarını değerlendirdi. Yumaklı, dünyada her yıl yaklaşık 261 milyon hektar alanın yangınlardan etkilendiğini belirtti.
Bakan, orman yangınlarının artık sadece mevsimlik ve yerel bir sorun olmaktan çıktığını, yıl boyunca süren, sınır tanımayan ve yıkıcı sonuçları olan küresel bir tehdit haline geldiğini vurguladı. Ayrıca, yüzyılın sonuna kadar aşırı yangın olaylarının yüzde 50’ye varan oranda artmasının beklendiğini ifade etti.
Orman yangınları iklim krizinin hem sonucu hem tetikleyicisi
İklim değişikliğinin orman yangınlarını artıran önemli bir faktör olduğuna dikkat çeken Yumaklı, yangınların iklim krizinin hem sonucu hem de tetikleyicisi olduğunu söyledi. İklim krizinin ormanları giderek daha fazla tehdit ettiğini belirten Bakan, bu nedenle yangınlarla mücadelede yeni yaklaşımlar geliştirilmesi gerektiğini ifade etti.
Yumaklı, yangınlarla mücadelede mevcut yaklaşımın yangınları söndürmeye odaklandığını ancak bunun yeterli olmadığını belirterek, yangınları başlamadan önlemeye yönelik entegre bir stratejiye geçilmesi gerektiğini söyledi.
Entegre Yangın Yönetimi Antalya Eylem Planı’nın hedefleri
Tarım ve Orman Bakanı, Liderler Zirvesi’nde duyurulan Entegre Yangın Yönetimi Antalya Eylem Planı’nın uygulamaya geçirilmesi için ortaklarla bir araya geldiklerini açıkladı. Planın dört ana hedefi olduğunu belirten Yumaklı, bunları şu şekilde sıraladı:
- Sınır ötesi ortak müdahale kapasitesinin artırılması,
- Bilim, veri ve inovasyona dayalı erken uyarı sistemlerinin geliştirilmesi,
- Yerel yangın rejimlerine uygun peyzaj yönetimi ve restorasyonun sağlanması,
- Özellikle gelişmekte olan ülkeler için finansmana, kapasiteye ve teknolojiye erişimin kolaylaştırılması.
Bu planın, orman yangınlarıyla mücadelede küresel iş birliğini güçlendirmeyi amaçladığını belirtti.
Türkiye’nin yangınla mücadeledeki gelişmeleri
Türkiye’nin 2021’de yaşanan büyük orman yangınlarının ardından yangınla mücadele stratejisini yeniden şekillendirdiğini söyleyen Yumaklı, hava filosu ve insansız hava araçları kapasitesinin artırıldığını, gözetleme kulelerinin yapay zekâ destekli erken tespit sistemleriyle entegre edildiğini ifade etti. İlk müdahale sürelerinin dakikalarla ölçülen seviyelere indirildiğini vurguladı.
Bakan, yangından zarar gören alanların ekolojik özelliklerine uygun şekilde yeniden ormanlaştırıldığını belirterek, 2026 yılında 600 milyon fidan ve tohumun toprakla buluşturulduğunu açıkladı. Bu çalışmaların, yangınların etkilerinin sadece söndürülmekle sona ermediği bilinciyle yapıldığını söyledi.
Yumaklı, yangınların ormanda sadece ağaçları değil toprağın hafızasını, suyu tutan kökleri ve doğanın diğer unsurlarını da etkilediğini anlattı. Yangın sonrası toprakta yaşanan erozyon, sel ve kuraklık gibi sorunların uzun vadede tarım ve su kaynaklarını olumsuz etkilediğine dikkat çekti.
Son olarak, yangınlarla mücadelede teknolojinin yanı sıra kurumsal koordinasyon, sürekli eğitim ve uluslararası iş birliğinin önemine vurgu yapan Yumaklı, Türkiye’nin bu deneyim ve birikimini Antalya Eylem Planı çerçevesinde tüm ortaklarıyla paylaşmaya hazır olduğunu belirtti.
Sık sorulan sorular
Orman yangınlarının küresel etkisi nedir?
Her yıl dünya genelinde yaklaşık 261 milyon hektar alan orman yangınlarından etkilenmektedir.
Antalya Eylem Planı hangi hedeflere odaklanıyor?
Plan, sınır ötesi ortak müdahale, erken uyarı sistemleri, yerel peyzaj yönetimi ve gelişmekte olan ülkelere finansman ve teknoloji desteği sağlamaya odaklanmaktadır.
Türkiye orman yangınlarıyla mücadelede ne tür adımlar attı?
Türkiye hava filosunu ve İHA kapasitesini artırdı, yapay zekâ destekli erken tespit sistemleri kurdu ve 2026 yılında 600 milyon fidan ile tohum toprakla buluşturdu.
Konuyla ilgili
Kaynak: İHA




