Kütahya Dumlupınar Üniversitesi Rektörü Prof. Dr. Süleyman Kızıltoprak, Kütahya’nın tarihi yapılarından Vacidiye Medresesi’nin geçmişte müze olarak kullanıldığını, ancak günümüzde boş bırakıldığını hatırlattı. Kızıltoprak, bu tür tarihî eğitim kurumlarının sadece korunmakla kalmayıp, asıl amaçları olan eğitim faaliyetleriyle tekrar buluşturulması gerektiğini belirtti.
Vacidiye Medresesi’nin geçmişte önemli bir eğitim merkezi olduğunu ve başmüderrisi Abdülvacid Efendi’nin matematik ve astronomi dersleri verdiğini ifade eden Rektör, bu yapının tarihî kimliğinin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Medresenin, Roma eserlerinin sergilendiği bir müze olarak kullanılması tarihî kimliğine uygun olmadığını belirtti.
Vacidiye Medresesi eğitimle nasıl yeniden canlandırılabilir?
Prof. Dr. Kızıltoprak, medreselerin kuruluş amaçları doğrultusunda yaşatılması gerektiğini belirterek, "Bu kurumları eğitim amaçlarına yönelik değerlendirmemiz lazım" dedi. Ancak burada eski ders kitaplarının aynen okutulmasından ziyade, medreselerin bilimsel birikimiyle günümüz eğitim anlayışı arasında bağ kurulması gerektiğini söyledi.
Rektör, Osmanlı ve İslam medeniyetinde medreselerde matematik ve fen bilimlerinin zamanla eksildiği yönündeki yaygın görüşlerin tarihî gerçekliği tam olarak yansıtıp yansıtmadığının araştırılması gerektiğini belirtti. Bu tartışmaların sadece Türkiye’de değil, Türkistan, Hindistan ve Mısır gibi farklı bölgelerde de gündem olduğunu kaydetti.
Üniversiteler medreselerle nasıl ilişki kurmalı?
Kızıltoprak, üniversitelerin akademik birikimini tarihî yapılarla buluşturmasının önemine işaret etti. Vacidiye Medresesi’nde matematik bölümü öğretim üyelerinin ders vermesinin, öğrencilerin sadece tarihi yapıyı görmekle kalmayıp, o yapının eğitim kimliğini de anlamalarına fırsat tanıyacağını söyledi. Böylece mimari ve şehir yaşantısı ile tarihî eğitim kurumları arasında yeni bir bağ kurulabileceğini ifade etti.
Medresenin kurucusu olan Germiyan Beyi II. Yakup Bey’in dedesi tarafından yapıldığı, II. Yakup Bey’in de kendi adına bir medrese inşa ettirdiği bilgisini veren Kızıltoprak, Kütahya’daki taş kitabede yer alan vakfiyenin Türk tarihinin önemli yazılı belgelerinden biri olduğunu belirtti. Bu vakfiyede Orhun Abideleri’nin felsefesinden izler bulunduğunu ve her iki eserde de yöneticilerin halka karşı sorumlulukları anlatıldığını vurguladı.
II. Yakup Bey’in vakfiyesinde, halkın imaretlerle doyurulması, tıp kurumlarıyla sağlık hizmetlerinin sunulması ve eğitim kurumlarıyla eğitimin desteklenmesi gerektiği ifade ediliyor. Kızıltoprak, II. Yakup Bey’in bu hizmetleri savaş ve saldırılar nedeniyle geciktirdiğini, önceliğin önce güvenlik olduğunu söylediğini aktardı.
Rektör, günümüzde yöneticilerin halka hesap vermesi açısından bu tarihî anlayışın önemine dikkat çekerek, geçmişten kalan eğitim ve vakıf kurumlarının sadece fiziki olarak değil, düşünce ve hizmet anlayışıyla da yaşatılması gerektiğini belirtti.
Sık sorulan sorular
Vacidiye Medresesi şu anda ne amaçla kullanılıyor?
Uzun yıllar müze olarak kullanılan Vacidiye Medresesi, günümüzde boş tutulmaktadır.
Rektör Kızıltoprak medresenin eğitimle bağını nasıl değerlendiriyor?
Kızıltoprak, medreselerin sadece mimari eser olarak korunmasının yetersiz olduğunu, eğitim amaçları doğrultusunda yeniden işlevlendirilmesi gerektiğini vurguluyor.
II. Yakup Bey’in vakfiyesinin önemi nedir?
II. Yakup Bey’in vakfiyesi, Orhun Abideleri’nden sonra Türk tarihinin önemli yazılı eserlerinden biri olarak kabul edilmekte ve yöneticinin halka karşı sorumluluklarını anlatmaktadır.
Konuyla ilgili
Foto Galeri (1 fotoğraf)
Kaynak: İHA




