Ulaştırma ve Altyapı Bakanı Abdulkadir Uraloğlu, insansız hava araçlarının (İHA) güvenli ve kontrollü uçuşlarını sağlamak amacıyla 'dron otoyolları' olarak bilinen hava koridorlarının hukuki altyapısının tamamlandığını duyurdu.

Bakanlık tarafından hazırlanan yeni düzenleme, İHA'ların uzun mesafeli ve görüş hattı dışı otonom uçuşlarının belirlenmiş hava sahası koridorlarında yapılabilmesini mümkün kılacak. Bu kapsamda gökyüzünde dijital olarak tanımlanmış hava yolları oluşturulacak ve İHA'lar bu güzergâhlarda emniyetli şekilde seyredecek.

Dijital ortamda tanımlanacak dron koridorları nasıl işliyor?

SHGM koordinasyonunda geliştirilen İHA koridorlarının sınırları, giriş ve çıkış noktaları, uçuş yönleri ve hava araçları arasındaki minimum mesafe kriterleri dijital platformda belirlenecek. Bu bilgiler Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nün İnsansız Hava Aracı Takip ve Trafik Yönetim Sistemi (İHATTYS) üzerinden yayımlanacak. İHA'ların yazılımları bu verileri doğrudan kullanarak, uçuşlar belirlenen kurallara uygun şekilde gerçekleşecek. Koridorlar, yasak ve tehlikeli bölgeler ile NOTAM yayımlanan sahaları kesmeyecek şekilde planlanacak.

Yapay zeka destekli otonom uçuşlar ve kullanım alanları

Uraloğlu, İHA koridorlarında yapay zeka desteğiyle en kısa yol ve faz farkı esasına göre otonom uçuş rotalarının oluşturulacağını belirtti. Bu uçuşların kontrolü İHATTYS sistemi üzerinden sağlanacak; gerektiğinde güzergâh değişikliği, uçuş sınırlarının daraltılması, iniş veya uçuş sonlandırma işlemleri yapılabilecek. Bağlantı kesildiğinde ise dronlar yerleşim alanlarından uzak belirlenmiş kurtarma bölgelerine yönlendirilecek.

Yeni sistemin özellikle lojistik ve sağlık taşımacılığında önemli avantajlar sağlayacağı vurgulandı. Dron otoyolları şehirlerarası kargo taşımacılığında, lojistik merkezler arasında düzenli otonom seferlerde, hastaneler arası kan, ilaç ve tıbbi numune taşımalarında kullanılacak. Ayrıca adalar ve kış aylarında ulaşımın zor olduğu yerleşimlere ikmal sağlanması, organize sanayi bölgeleri, fabrikalar ve limanlar arasında parça transferi ile enerji hatları, boru hatları, demiryolları ve karayollarının uzun mesafeli denetimlerinde de İHA koridorlarından faydalanılacak.

Bakan Uraloğlu, bu koridorların hobi amaçlı uçuşlara kapalı olacağını, sadece P2 lisansına sahip pilotların ve SHGM'den yetki alan işletmelerin kullanımına açık olacağını bildirdi. Kullanılan İHA'ların tescilli olması, uzaktan tanımlama, coğrafi sınırlama ve yazılım sertifikalarına sahip bulunması zorunluluğu getirildi. Her uçuş öncesinde İHATTYS üzerinden bildirim yapılacak.

Koridorların güzergâhları, ihtiyaçlara göre ilgili kurumlarla koordinasyon içinde belirlenecek ve İHATTYS sistemi üzerinden duyurulacak.

Sık sorulan sorular

İHA koridorları nasıl yönetilecek?

İHA koridorlarının sınırları, giriş-çıkış noktaları ve uçuş yönleri dijital ortamda tanımlanacak ve İHATTYS sistemi üzerinden kontrol edilecek.

Dron otoyolları hangi alanlarda kullanılacak?

Bu koridorlar şehirlerarası kargo taşımacılığı, sağlık hizmetleri, organize sanayi bölgeleri ve uzun mesafeli altyapı denetimlerinde kullanılacak.

Hobi amaçlı dron uçuşları bu koridorlarda yapılabilir mi?

Hayır, İHA koridorları sadece P2 lisansına sahip pilotlar ve yetkili işletmeler tarafından kullanılabilecek, hobi amaçlı uçuşlara kapalı olacak.