Türkiye’de doğal olarak yetişen 27 kuşburnu türünün 17’sine ev sahipliği yapan Gümüşhane’de, sonbahar mevsimiyle birlikte başlayan kuşburnu toplama ve işleme çalışmaları devam ediyor. Özellikle Tekke Beldesi’nde dikenli dallardan özenle toplanan kuşburnular, kış aylarında tüketilmek üzere marmelat ve çeşitli ürünlere dönüştürülüyor.
Kuşburnunun Gümüşhane’deki önemi ve yetişme koşulları
Gümüşhane’nin iklimi ve doğal yapısı, kuşburnunun yetişmesi için oldukça elverişli. Bu nedenle kent, Türkiye’nin önemli kuşburnu merkezlerinden biri olarak kabul ediliyor. Kuşburnu, halk arasında “dikenli gül” olarak da adlandırılıyor ve yüksek oranda C vitamini içermesiyle dikkat çekiyor. Gümüşhane’de kuşburnu genellikle eylül ve ekim aylarında olgunlaşıyor ve toplanmaya başlanıyor.
Kuşburnu toplama ve işleme sürecinin detayları
Tekke Beldesi’nde kuşburnu toplayan üreticiler, dikenli dallardan meyveleri tek tek toplamak zorunda kalıyor. Bu işlem, dikenlerin varlığı nedeniyle oldukça zahmetli bir süreç olarak tanımlanıyor. Toplanan kuşburnular, önce saplarından ayrılarak temizleniyor ve yıkanıyor.
Ardından kazanlarda kaynatılan kuşburnular, mikser yardımıyla ezilerek püre haline getiriliyor. Bu püre, çekirdek ve kılçıklarından ayrılması için önce kevgirden, sonra da ince bir elekten geçirilerek tamamen pürüzsüz bir kıvama getiriliyor. Bu hazırlık süreci sabah saatlerinde başlayıp akşama kadar devam ediyor.
Son aşamada, eleme işlemi tamamlanan kuşburnu tekrar odun ateşinde pişirilerek marmelat haline getiriliyor. Bu geleneksel yöntemle hazırlanan kuşburnu marmelatı, Gümüşhane’nin yöresel ürünleri arasında önemli bir yer tutuyor.
Kuşburnunun kültürel ve ekonomik değeri
Gümüşhane’de kuşburnu sadece evlerin kışlık hazırlıklarında değil, aynı zamanda kentin kültür ve ekonomisinde de önemli bir rol oynuyor. Bölgede kuşburnundan marmelat, reçel, çay ve meyve suyu gibi çeşitli ürünler üretiliyor. Bazı yörelerde kuşburnu çorbası da yapılıyor. Üreticiler, yüksek vitamin içeriği nedeniyle kuşburnusunu tercih ediyor ve zahmetli toplama sürecine rağmen bu ürünleri hazırlamaya devam ediyor.
Sık sorulan sorular
Gümüşhane’de kuşburnu ne zaman olgunlaşıyor?
Kuşburnu Gümüşhane’de eylül ve ekim aylarında olgunlaşıyor.
Kuşburnu hazırlama süreci nasıl ilerliyor?
Toplanan kuşburnular saplarından ayrılıp yıkanıyor, kaynatılıyor, mikserle eziliyor, kevgir ve elekten geçirilerek pürüzsüz hale getiriliyor, ardından marmelat haline getiriliyor.
Konuyla ilgili
Foto Galeri (6 fotoğraf)
Kaynak: İHA




