Sonbaharın gelmesiyle birlikte havaların soğuması ve nem oranının yükselmesi, ev tozu akarlarına bağlı alerjik reaksiyonların artmasına neden oluyor. Özellikle kapalı alanlarda daha fazla vakit geçirilmesi, burun akıntısı, tıkanıklık, hapşırma ve burun kaşıntısı gibi şikayetlerin ortaya çıkmasına yol açıyor. Çocuklarda ise bu belirtilere uzun süren öksürük ve hırıltı eşlik edebiliyor.

Medipol Sağlık Grubu Çocuk İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Serdar Al, ev tozu akarlarının İstanbul gibi nem oranı yüksek bölgelerde yaygın olduğunu ve özellikle sonbahar aylarında belirtilerin belirginleştiğini vurguladı. Ev tozu akarlarının mikroskobik canlılar olduğunu belirten Dr. Al, bu canlıların özellikle yatak, yorgan, yastık, koltuk ve kanepelerde yoğunlaştığını ifade etti.

Ev tozu akarlarının çocuklarda alerjik belirtilere etkisi nedir?

Ev tozu akarları, gözle görünmeyen mikroskobik canlılar olarak evin iç ortamında yaygın şekilde bulunuyor. Doç. Dr. Serdar Al, bu canlıların dışkısı, tükürüğü ve idrarının alerjik reaksiyonlara yol açtığını belirtti. Elektrik süpürgesiyle toplanan tozların bir gramında yaklaşık 20 bin ev tozu akarı olabileceğini söyledi. Özellikle eylül ayından itibaren nemin yükselmesi ve evlerin daha az havalandırılması şikayetlerin artmasına neden oluyor.

Ev tozu akarı alerjisinde en sık görülen belirtiler arasında burun akıntısı, tıkanıklık, hapşırma ve burun kaşıntısı yer alıyor. Bazı çocuklarda bu durum astımı tetikleyebiliyor. Özellikle gece yatarken ya da sabah uyanınca ortaya çıkan öksürük önemli bir belirti olarak öne çıkıyor. Ayrıca koşma, gülerken veya ağlarken öksürüğün artması da dikkate alınması gereken belirtiler arasında bulunuyor.

Öksürüğün uzun sürmesi alerji işareti olabilir mi?

Doç. Dr. Al, alerjik çocuklarda öksürüğün enfeksiyon kaynaklı öksürüğe göre daha uzun sürdüğünü vurguladı. Grip gibi enfeksiyonlarda öksürük genellikle 5-7 gün sürerken, alerjik öksürük bir ay, hatta iki aya kadar devam edebiliyor. Bazı çocuklarda hışıltı ve ötme sesleri şeklinde solunum belirtileri de görülebiliyor ve bu durum astım açısından değerlendirilmelidir.

Ev tozu akarlarının en çok yatak ve koltuk gibi alanlarda biriktiğini belirten Doç. Dr. Al, bu canlıların insanların deri parçalarıyla beslendiğini ve yün, kuş tüyü, kaz tüyü gibi hayvansal malzemelerden yapılmış yatak, yorgan ve yastıklarda da yoğunlaştığını söyledi. Yatağa girildiğinde şikayetlerin artması ev tozu akarı alerjisi açısından önemli bir ipucu olarak kabul ediliyor.

Alerjiye karşı alınabilecek önlemler ve tedavi yöntemleri

Ev temizliğinin alerjenlerin azaltılması açısından kritik olduğunu belirten Doç. Dr. Al, HEPA 13 filtreli elektrik süpürgelerinin toz ve akarların toplanmasında etkili olduğunu ifade etti. Ev tozu akarlarının birikmesini önlemek için yatakların ve koltukların düzenli temizlenmesi ve havalandırılması öneriliyor.

Alerji belirtilerini azaltmak için çeşitli tedavi yöntemleri bulunuyor. Bunlar arasında alerjen immünoterapisi yani alerji aşısı da yer alıyor. Doç. Dr. Al, yaklaşık 100 yıldır kullanılan bu yöntemin çocuklarda da etkili olduğunu belirtti. Tedavi, alerji uzmanlarının kontrolünde yapılmalı ve enjeksiyon sonrası 30 dakika gözlem süresi uygulanmalı. Nadir de olsa anafilaksi gibi ciddi reaksiyonlar görülebileceği için dikkat gerekiyor.

Alerji aşısı, alerjik burun şikayetlerini ve astımla ilişkili belirtileri azaltabiliyor. Bu tedavi yöntemi, ev tozu akarı alerjisinin uzun vadede kontrol altına alınmasına katkı sağlıyor. Yaklaşık 4 yıl süren aylık enjeksiyonlarla uygulanan tedaviye çocukların yüzde 90’dan fazlası olumlu yanıt veriyor. Ev tozu akarı alerjisi belirtileri olan çocukların ve yetişkinlerin alerji uzmanlarına başvurmaları önem taşıyor.

Sık sorulan sorular

Ev tozu akarları çocuklarda hangi belirtilere yol açar?

Burun akıntısı, tıkanıklık, hapşırma, burun kaşıntısı, uzun süren öksürük ve hırıltı gibi belirtiler ortaya çıkabilir.

Ev tozu akarı alerjisi öksürüğü enfeksiyon öksürüğünden nasıl ayırt edilir?

Alerjik öksürük enfeksiyonlara göre daha uzun sürer, 1-2 ay devam edebilir ve özellikle gece ile sabah artar.

Ev tozu akarlarıyla mücadelede hangi temizlik yöntemleri önerilir?

HEPA 13 filtreli elektrik süpürgeleri kullanmak ve yatak, yorgan gibi alanları düzenli havalandırmak faydalıdır.

Konuyla ilgili