Nöroloji Uzmanı Doç. Dr. Aslıhan Taşkıran Sağ, unutkanlığın her zaman Alzheimer hastalığı anlamına gelmediğini ancak giderek artan ve günlük yaşamı zorlaştıran bilişsel değişikliklerin dikkate alınması gerektiğini vurguladı.

Unutkanlık Hangi Durumlarda Endişe Verici Olur?

Doç. Dr. Sağ, zaman zaman isim veya randevu unutmanın normal olduğunu ancak aynı sorunun kısa aralıklarla tekrarlanması, yeni öğrenilen bilgilerin hatırlanamaması veya yakın zamanda yapılan bir görüşmenin tamamen unutulmasının dikkatle değerlendirilmesi gerektiğini söyledi. Önemli olan unutkanlığın sıklığının artması ve kişinin günlük işlerini yapmasını engellemesidir.

Erken dönemde mekan algısındaki bozuklukların da görülebileceğini belirten Sağ, kişinin daha önce rahatlıkla gittiği yerlerde yolunu kaybetmesi, bulunduğu yeri karıştırması veya eve dönüş yolunu bilememesinin önemli bir uyarı işareti olduğunu ifade etti. Tarih karıştırmanın tek başına hastalık belirtisi olmadığını ancak yön bulma sorunlarının tekrarlaması ve güvenliği tehdit edecek boyuta ulaşmasının nörolojik değerlendirme gerektirdiğini aktardı.

Alzheimer Hastalığında Diğer Bilişsel Değişiklikler Nelerdir?

Alzheimer hastalığında sadece hafıza sorunlarının değil, planlama ve problem çözme yeteneklerinin de etkilenebileceğini belirten Doç. Dr. Sağ, yıllardır yapılan bir yemeğin tarifini karıştırmak, faturaları ödemekte zorlanmak, sık kullanılan cihazları kullanamamak veya alışverişte para hesabı yapamamanın erken belirtiler arasında yer aldığını söyledi. Özellikle daha önce bağımsız yürütülen işlerde tekrarlayan güçlüklerin önemli olduğuna dikkat çekti.

Hastalığın sadece unutkanlıkla ortaya çıkmadığını, aynı zamanda içe kapanma, sosyal etkinliklerden uzaklaşma, sözcük bulmada zorluk, karar verme güçlüğü, kaygı ve kişilik değişikliklerinin de eşlik edebileceğini ifade etti. Bazı hastalarda davranış ve duygu durumundaki değişikliklerin bellek sorunlarından önce başlayabileceğini, sosyal olan bir kişinin çevresinden uzaklaşması veya alışılmışın dışında kararlar vermesinin aile tarafından fark edilebileceğini aktardı.

Unutkanlığın tek başına Alzheimer tanısı koydurmadığını, belirtilerin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirten Sağ, vitamin eksiklikleri, tiroit hastalıkları, depresyon, uyku bozuklukları, bazı ilaçlar ve diğer nörolojik hastalıkların da unutkanlığa yol açabileceğini söyledi.

Unutkanlığın nedeninin belirlenmesi için kişinin tıbbi geçmişi, kullandığı ilaçlar, bilişsel durumu ve günlük yaşam becerilerinin birlikte değerlendirilmesi gerektiğini belirten Doç. Dr. Sağ, gerekli durumlarda kan testleri ve beyin görüntüleme yöntemlerinin kullanıldığını ifade etti.

Erken başvurunun tedavi edilebilir nedenlerin saptanmasına ve Alzheimer hastalığı durumunda tedavi, takip ile yaşam planının erken oluşturulmasına imkan sağladığını vurguladı. Günlük yaşamı etkileyen ve giderek artan bilişsel değişikliklerin yaşlanmanın doğal bir sonucu olarak görülmemesi gerektiğini söyledi.