Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Tıp Fakültesi İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Göknur Yorulmaz, 14 Kasım Dünya Diyabet Günü kapsamında yaptığı açıklamada, dünyada yaklaşık 589 milyon yetişkinin diyabetle yaşadığını, bunların 252 milyonunun ise hastalığının farkında olmadan hayatını sürdürdüğünü belirtti.

Prof. Dr. Yorulmaz, Dünya Diyabet Günü’nün, insülinin keşfinde önemli rol oynayan Frederick Banting’in doğum günü anısına her yıl 14 Kasım’da kutlandığını ve bu özel günün diyabet konusunda farkındalığı artırmayı hedeflediğini söyledi. Bu yılın temasının "Diyabette Erken Eylem" olduğunu vurgulayan Yorulmaz, erken tanı ve önlemin hastalık gelişmeden alınmasının önemine dikkat çekti.

Diyabetin yaygınlığı ve risk faktörleri

Uluslararası Diyabet Federasyonu’nun 2025 yılı verilerine göre, dünya genelinde 589 milyon yetişkin diyabetle yaşarken, yaklaşık 252 milyon kişinin hastalığının farkında olmadığını ifade eden Yorulmaz, "Yani diyabetli her iki kişiden biri tanı almadan yaşamını sürdürüyor" dedi. Tip 2 diyabetin tüm diyabet vakalarının yüzde 90’ından fazlasını oluşturduğunu söyleyen Yorulmaz, fazla kilo, sağlıksız beslenme, hareketsiz yaşam ve genetik yatkınlığın hastalığın gelişiminde önemli rol oynadığını aktardı.

Özellikle çocukluk ve gençlik döneminde artan obezitenin diyabetin erken yaşlarda ortaya çıkmasına yol açtığını belirten Yorulmaz, diyabet belirtilerini tanımanın hayat kurtarabileceğini ifade etti. Aşırı susama, sık idrara çıkma, açıklanamayan kilo kaybı, sürekli yorgunluk, bulanık görme ve yaraların geç iyileşmesi diyabetin belirtileri arasında yer alıyor. Ancak tip 2 diyabetin uzun yıllar belirti vermeden ilerleyebileceğini, bu nedenle risk grubundaki kişilerin düzenli sağlık kontrollerini yaptırmasının önem taşıdığını söyledi.

Erken tanı ve yaşam tarzı değişikliklerinin önemi

Tip 2 diyabetin gelişmesini önlemenin veya geciktirmenin mümkün olduğunu belirten Prof. Dr. Yorulmaz, sağlıklı ve dengeli beslenme, şekerli içeceklerden ve aşırı işlenmiş gıdalardan uzak durma, haftada en az 150 dakika fiziksel aktivite yapma, sağlıklı kiloyu koruma ve sigara kullanmama gibi alışkanlıkların diyabet riskini azalttığını vurguladı.

Özellikle prediyabet döneminde alınacak önlemlerin hastalığın gelişimini önemli ölçüde geciktirebileceğini ifade eden Yorulmaz, diyabetin sadece kan şekeri yüksekliği olmadığını, kontrol altına alınmadığında kalp-damar hastalıkları, böbrek yetmezliği, görme kaybı, sinir hasarı ve diyabetik ayak gibi ciddi komplikasyonlara yol açabileceğini söyledi.

Gelişen ilaç tedavileri ve teknolojik imkanların diyabet kontrolünde ilerleme sağladığını ancak başarılı tedavinin temelinde erken tanı, düzenli takip, sağlıklı yaşam alışkanlıkları ve hasta-hekim iş birliğinin bulunduğunu belirten Yorulmaz, herkesi diyabet riskini öğrenmeye, belirtileri önemsemeye ve düzenli kontrollerini yaptırmaya çağırdı. "Diyabette erken tanı ve doğru müdahale hayat kurtarır" dedi.

Sık sorulan sorular

Dünya genelinde kaç kişi diyabetle yaşıyor?

Uluslararası Diyabet Federasyonu verilerine göre, dünya genelinde yaklaşık 589 milyon yetişkin diyabetle yaşamaktadır.

Tip 2 diyabetin gelişmesini nasıl önleyebiliriz?

Sağlıklı beslenmek, şekerli içeceklerden kaçınmak, haftada en az 150 dakika egzersiz yapmak, sağlıklı kiloyu korumak ve sigara kullanmamak tip 2 diyabet riskini azaltır.

Konuyla ilgili