Samsun Ticaret ve Sanayi Odası’nın (TSO) 2022-2026 döneminin son meclis toplantısında konuşan Yönetim Kurulu Başkanı Salih Zeki Murzioğlu, odanın yeni dönemdeki önceliklerinin ihracat, dijital ve yeşil dönüşüm olacağını belirtti. Samsun’un ekonomik kapasitesini artırmak ve üyelerin rekabet gücünü geliştirmek için paydaşlarla güçlü iletişim ve iş birliği içerisinde çalışmayı sürdüreceklerini vurgulayan Murzioğlu, "Güçlü oda, güçlü iş dünyasıdır. Güçlü iş dünyası, güçlü Samsun’dur. Güçlü Samsun, güçlü Türkiye’dir" dedi.

Samsun TSO’nun 2022-2026 döneminin son meclis toplantısı, Meclis Başkanı Haluk Akyüz başkanlığında gerçekleştirildi. Toplantıda konuşan Samsun TSO Yönetim Kurulu Başkanı Salih Zeki Murzioğlu, 2009 yılında göreve geldikten bu yana yürütülen çalışmaları kapsamlı şekilde değerlendirirken, Samsun’un ekonomik altyapısının güçlendirilmesinden sanayi ve lojistik yatırımlarına, ihracattan dijital ve yeşil dönüşüme, ulusal ve uluslararası projelerden yeni dönem hedeflerine kadar birçok başlıkta değerlendirmelerde bulundu.

Odanın rolü ve Samsun’un ekonomik gelişimi

Konuşmasına, Samsun Ticaret ve Sanayi Odası’nın 1901 yılında kuruluşundan bugüne kadar odaya hizmet edenleri minnet ve şükranla anarak başlayan Başkan Salih Zeki Murzioğlu, 2009 yılından bu yana yönetim kurulu başkanlığı görevini büyük bir onurla yürüttüğünü belirtti. Murzioğlu, "Sizlerin ve üyelerimizin teveccühüyle 2009’dan bu yana Samsun Ticaret ve Sanayi Odası Yönetim Kurulu Başkanlığı görevini büyük bir onurla yürütüyorum. Sizlerle birlikte, her ne kadar faaliyet dönemimiz son dört yılı kapsıyor olsa da 2009’dan bu yana devamlılık esasıyla güveniniz ve desteğinizle çalışmalarımızı gerçekleştiriyoruz. Göreve geldiğimiz dönemde öncelikli hedefimiz, Samsun’un kalkınmasına katkı sunan başat aktörleri bir araya getirerek şehirde birlik ve beraberliği güçlendirmekti. Bu anlayış, bugüne kadar gerçekleştirdiğimiz çalışmaların da temelini oluşturdu. Samsun TSO’ya yalnızca üyelerine hizmet veren bir meslek kuruluşu rolü biçmedik. Samsun’un ekonomik geleceğine ilişkin söz söyleyen, hedef koyan, paydaşları bir araya getiren, proje geliştiren, yatırımın önünü açan ve şehrin ekonomik kapasitesini büyüten bir kurum olmayı hedefledik. Bir şehrin ekonomisi yalnızca rakamlarla büyümez. Üretim alanları, lojistik imkanlar, insan kaynağı, girişimciler, dünyaya açılan firmalar ve bütün bu unsurları ortak bir hedef etrafında buluşturabilecek güçlü kurumlar ekonomik gelişmenin temel unsurlarıdır. Bu anlayışla kamu kurumlarını, yerel yönetimleri, üniversiteyi, sivil toplum kuruluşlarını ve iş dünyasını aynı hedef etrafında buluşturduk. Çünkü daha sonra gerçekleştireceğimiz bütün büyük işlerin temelinde bu birlikteliğin olacağını biliyorduk" diye konuştu.

Yatırımlar ve sanayi alanlarındaki gelişmeler

Yerel üretimin desteklenmesi amacıyla göreve geldikten hemen sonra yürütülen "Samsun’da Var, Samsun İçin Al" kampanyasına da değinen Murzioğlu, Samsun’da üretilen ürünlere öncelikle Samsunluların sahip çıkmasını istediklerini ve kampanya ile yerel üretimin daha fazla ticaret, istihdam ve refah anlamına geldiğini geniş kitlelere anlatmaya çalıştıklarını söyledi. Samsun’un sahip olduğu ekonomik potansiyelin önündeki eksikleri tespit ederek şehrin gelecekte ihtiyaç duyacağı kapasitenin bugünden oluşturulmasına katkı vermeye çalıştıklarını belirten Murzioğlu, bu nedenle yalnızca günün meseleleriyle ilgilenmediklerini, Samsun’un yarın neye ihtiyaç duyacağını da düşündüklerini ifade etti.

Bu yaklaşım doğrultusunda fuar ve kongre altyapısından lojistiğe, sanayinin ihtiyaç duyduğu test, analiz ve kalibrasyon hizmetlerinden teknoloji ve inovasyona kadar farklı alanlarda çalışmalar gerçekleştirdiklerini anlatan Murzioğlu, Samsun Fuar ve Kongre Merkezi’nin şehre kazandırılmasına öncülük ettiklerini, Samsun Lojistik Merkezi’nin hayata geçirilmesinde sorumluluk üstlendiklerini, Samsun Metal Metroloji ve Kalibrasyon Laboratuvarı ile Samsun Teknopark’ın kuruluşuna katkı sağladıklarını kaydetti.

"Fuarcılıktan lojistiğe, laboratuvardan teknolojiye kadar bütün bu yatırımların ortak amacı aynıydı; Samsun’da yatırım yapmanın, üretmenin ve dünyayla rekabet etmenin altyapısını güçlendirmek" diyen Murzioğlu, bugün Teknopark ekosisteminde iki yerleşkede 93 AR-GE firması, 24 girişim ofisi ve 35 akademik girişim ofisinin yer aldığını, yaklaşık bin kişinin istihdam edildiğini belirtti.

Sanayi yatırımlarının önünü açmak için organize sanayi bölgelerinin gelişimini yalnızca sanayicilerin meselesi olarak görmediklerini ifade eden Murzioğlu, Merkez OSB, Kavak OSB ve Gıda OSB’de altyapının geliştirilmesi, üretim koşullarının iyileştirilmesi ve sanayicilerin ihtiyaçlarının karşılanması için çalıştıklarını söyledi. Mevcut sanayi alanlarının Samsun’un gelecek vizyonu açısından yeterli olmayacağını yıllar öncesinden gördüklerini belirten Murzioğlu, yeni sanayi alanı ihtiyacını uzun süre gündemde tuttuklarını ve bu çalışmaların sonucunda Samsun Yeni Organize Sanayi Bölgesi’nin, yeni adıyla Samsun Teknoloji OSB’nin şehre kazandırıldığını kaydetti.

Samsun genelindeki sanayi kapasitesine ilişkin rakamları da paylaşan Murzioğlu, üç yıl önce organize sanayi bölgelerinde üretim yapan 201 işletmenin yaklaşık 15 bin 665 kişiye istihdam sağladığını, bugün ise Samsun genelinde 11 organize sanayi bölgesinde üretim yapan 230 işletme ve yaklaşık 19 bin kişilik sanayi istihdamı bulunduğunu kaydetti. Samsun Teknoloji OSB’de bugüne kadar 15 firmaya tahsis gerçekleştirildiğini, bir firmanın üretime geçtiğini, üç firmanın ruhsat aşamasında bulunduğunu ve bölgede 200’ün üzerinde istihdam oluştuğunu belirten Murzioğlu, yılbaşından sonra bu istihdamın 2 bin, 3 bin seviyelerine çıkmasını beklediklerini ifade etti.

Murzioğlu, "Bir dönem ‘Samsun’a yeni sanayi alanı gerekiyor’ diyorduk. Bugün 30 bin dönüm sanayi alanımız var. Artık yeni sanayi alanlarında yatırımın, üretimin ve istihdamın nasıl büyüyeceğini konuşuyoruz. Bu durum, talep eden bir şehirden, gelecekteki üretim kapasitesini planlayan bir şehre geçiştir" şeklinde konuştu.

İhracat ve uluslararası iş birlikleri

Samsun’un ihracatını yalnızca bir dış ticaret rakamı olarak değerlendirmediklerini belirten Murzioğlu, ihracatın ekonomik kalkınma, yüksek milli gelir, daha güçlü firmalar, daha nitelikli üretim, daha fazla pazar ve daha dirençli bir şehir ekonomisi açısından kritik öneme sahip olduğunu dile getirdi. 2009 yılında yaklaşık 304 milyon dolar seviyesinde olan Samsun ihracatının 2021 yılında 1,29 milyar dolara ulaştığını, 2025 yılında ise 1 milyar 648 milyon 534 bin 629 dolar seviyesine yükseldiğini hatırlatan Murzioğlu, ihracat yapılan ülke sayısının da 183’e çıktığını belirtti.

Samsun’dan bugün 94 farklı fasılda ve 163 farklı sanayi ürün grubunda dünyanın farklı pazarlarına ürün gönderildiğini sözlerine ekleyen Murzioğlu, "2009’da 304 milyon dolarlık ihracat yapan Samsun’dan, bugün 1,6 milyar doların üzerinde ihracat yapan Samsun’a geldik. Bu yalnızca rakamsal bir büyüme değildir. Samsun’un üretim kapasitesinin, pazar çeşitliliğinin ve dünya ile kurduğu ekonomik bağın büyümesidir" ifadelerini kullandı.

İhracatın sürdürülebilir biçimde artırılması amacıyla ihracatı bir ekosistem olarak ele aldıklarını dile getiren Murzioğlu, İhracat Master Planı hazırladıklarını, Dış Ticaret İstihbarat ve Destek hizmetleri oluşturduklarını, firmalara hedef pazar ve potansiyel müşteri analizleri sunduklarını, mobilya, medikal, inşaat ve yapı malzemeleri ile gıda sektörlerinde Ticaret Bakanlığı destekli UR-GE projeleri yürüttüklerini söyledi.

Uluslararası fuarlar, iş gezileri ve ikili iş görüşmelerinin yanı sıra dış ticaret uzmanlarının yetiştirilmesine yönelik çalışmalar da gerçekleştirdiklerini belirten Murzioğlu, 2022-2026 döneminde firmaları beş ülkeye iş gezisi, fuar, ticaret heyeti veya B2B organizasyonu kapsamında taşıdıklarını, 224 firmaya birebir dış ticaret ve ihracat danışmanlığı verdiklerini, 139 firma için hedef pazar ve potansiyel müşteri çalışması yaptıklarını ve 230 ikili iş görüşmesi gerçekleştirdiklerini kaydetti.

Murzioğlu, "Bu rakamların tamamı aynı hedefe hizmet ediyor. Daha fazla Samsun firmasını dünya ile iş yapabilir hale getirmek. Çünkü bizim için başarı; bir toplantının yapılmış olması değil, o toplantının firmamız için yeni bir bağlantıya, yeni bir müşteriye ve yeni bir pazara dönüşmesidir" açıklamasında bulundu.

Hizmetler, projeler ve yeni dönemin öncelikleri

Samsun TSO’nun son dört yıllık dönemde sunduğu hizmetlerin ölçeğine ilişkin de değerlendirmelerde bulunan Murzioğlu, sanayicilerin üretim kapasitesinin tespit ve belgelendirilmesi amacıyla dört yılda toplam bin Kapasite Raporu düzenlediklerini, yerli üretimin belgelendirilmesi kapsamında 650 Yerli Malı Belgesi verdiklerini ve ihracatçıların işlemlerini sürdürebilmeleri için 167 bin dış ticaret belgesini onayladıklarını söyledi.

Aynı dönemde 6 bin dozvola satışı gerçekleştirildiğini, lojistik ve taşımacılık sektörüne yönelik 11 bin sayısal takograf kartının teslim edildiğini ve 750 tır karnesi düzenlendiğini belirten Murzioğlu, ulusal ve uluslararası kaynaklara 13 proje başvurusu gerçekleştirdiklerini ve bunlardan 9’unun desteklenmeye hak kazandığını kaydetti.

Odanın liderliğinde yürütülen Avrupa Birliği projeleriyle toplam 3,65 milyon avroluk proje hacminin yönetildiğini kaydeden Murzioğlu, projeler aracılığıyla Odaya ve proje ortaklarına sağlanan toplam AB hibesinin yaklaşık 2,39 milyon avroya ulaştığını, bu hibelerden doğrudan oda bünyesinde kullanılan tutarın ise yaklaşık 1,08 milyon avro olduğunu açıkladı.

OKA destekleriyle ihracat eğitimi, dijital beceri geliştirme, insan kaynakları ve Samsun Lojistik Merkezi Yatay Kapalı Depo gibi projelerin tamamlandığını da sözlerine ekleyen Murzioğlu, bu projelerle kent ve iş dünyasına yaklaşık 3,6 milyon TL kaynak kazandırıldığını ifade etti.

"Bu rakamların her birinin arkasında değer var. Her yeni üyeliğin arkasında ekonomik hayata katılan yeni bir girişim var. Her kapasite raporunun arkasında üretim yapan bir sanayici var. Her danışmanlığın, her ikili görüşmesinin arkasında yeni bir ticari bağlantı ihtimali var. Dolayısıyla bu rakamlar odanın değil, Samsun ekonomisinin hareketliliğinin rakamlarıdır."

Dünyada ticaretin kurallarının değiştiğine, teknolojinin iş yapma biçimlerini dönüştürdüğüne ve karbon düzenlemelerinin uluslararası ticaretin yeni unsurlarından biri haline geldiğine dikkati çeken Murzioğlu, 2024 yılında çalışma alanlarındaki üç stratejik önceliği "ihracat, dijital dönüşüm ve yeşil dönüşüm" olarak belirlediklerini, rekabetin artık yalnızca fiyat üzerinden şekillenmediğini belirterek, "Artık mesele üretmek değildir. Daha teknolojik üretmek, daha verimli üretmek, daha sürdürülebilir üretmek ve ürettiğini dünyanın daha fazla pazarına satabilmektir" dedi.

Samsun’un Karadeniz’in önemli lojistik ve ticaret merkezlerinden biri olması hedefiyle uluslararası alanda da çalışmalar yürüttüklerini ifade eden Murzioğlu, Gürcistan Acara TSO ve Bulgaristan Varna TSO ortaklığıyla sürdürülen LOCİNET projesi kapsamında kentteki yaklaşık 50 lojistik ve gümrük firmasının yanı sıra STK ve kurumlarla saha çalışmaları gerçekleştirildiğini, Samsun Lojistik İhtiyaç Analizi ve Eylem Planı’nın tamamlandığını, ortaklarla birlikte üç bölgeyi kapsayan uluslararası yayının da tamamlanmak üzere olduğunu ve gençlere yönelik lojistik ve dijital beceri eğitimlerinden hackathona, yapay zekâ destekli lojistik portalından Uluslararası Lojistik Zirvesi’ne kadar çeşitli çalışmalar yürütüldüğünü kaydetti.

Eğitim ve kapasite geliştirme çalışmalarında da yeni ekonominin ihtiyaçlarına odaklandıklarını belirten Murzioğlu, dış ticaretten e-ihracata, dijital pazarlamadan yapay zekâya, siber güvenlikten finansmana, sürdürülebilirlikten Sınırda Karbon Düzenleme Mekanizmasına, girişimcilikten pr...