Kış mevsiminin gelmesiyle birlikte günlerin kısalması, güneş ışığının azalması ve havaların soğuması, ruh sağlığını olumsuz etkileyebiliyor. İzmir Ekonomi Üniversitesi Psikoloji Uygulama ve Araştırma Merkezi Müdürü Dr. Öğr. Üyesi Yasemin Meral Öğütçü, bu dönemde görülen yorgunluk, uyku hali, isteksizlik ve sosyal hayattan uzaklaşma gibi belirtilerin mevsimsel depresyonun işaretleri olabileceğini belirtti.
Dr. Öğütçü, "Belirtiler her yıl aynı dönemlerde ortaya çıkıyor ve iki haftadan uzun sürüyorsa mutlaka profesyonel destek alınmalıdır" diyerek uyarıda bulundu. Mevsimsel depresyonda çökkün ruh hali, daha önce keyif alınan etkinliklere karşı ilgi kaybı, enerji azalması ve konsantrasyon güçlüğü gibi belirtiler sıkça görülüyor.
Mevsimsel depresyonun belirtileri ve nedenleri nelerdir?
Mevsimsel depresyonda normalden fazla uyuma, sabahları uyanmakta güçlük çekme, uzun uykuya rağmen dinlenmiş hissetmeme, iştah artışı ve özellikle karbonhidratlı yiyeceklere yönelme gibi belirtiler de ortaya çıkabiliyor. Kişi kendisini sürekli yorgun hissedebilir ve günlük işlerine odaklanmakta zorlanabilir. Bu durumun temelinde gün ışığının azalmasının biyolojik saatin düzenlenmesini bozması yatıyor.
Dr. Öğütçü, "Gün ışığı, vücudumuzun biyolojik saatinin yani uyku ve uyanıklık döngüsünün düzenlenmesine yardımcı olur. Sonbahar ve kış aylarında gün ışığından daha az yararlanmak, biyolojik ritmin değişmesine yol açabilir" şeklinde açıklama yaptı.
Depresyonun süresi ve tedavi önerileri
Uzman, ruhsal çöküntü ve ilgi kaybının diğer depresif belirtilerle birlikte en az iki hafta boyunca neredeyse her gün devam etmesi halinde depresyon açısından değerlendirme yapılması gerektiğini ifade etti. Mevsimsel depresyon tanısı için depresif dönemlerin en az iki yıl boyunca yılın benzer dönemlerinde ortaya çıkması ve belirli dönemlerde düzelmesi beklenir.
Ancak Dr. Öğütçü, kişinin belirtilerin süresine bakmaksızın kendisini kötü hissediyorsa veya günlük yaşamda zorlanıyorsa ruh sağlığı uzmanına başvurması gerektiğini vurguladı. Psikolojik destek almak için mutlaka depresyon tanısının olması şart değil.
Korunma yolları ve öneriler
Bu dönemde depresyon etkilerini azaltmak için günlük alışkanlıkların sürdürülmesi önem taşıyor. Dr. Öğütçü, "İsteğimiz azalsa bile günlük rutinlerimizden vazgeçmemeliyiz. Uyku düzenine dikkat etmek, benzer saatlerde yatıp kalkmak ve gün ışığından faydalanmak gerekir" dedi.
Sabah saatlerinde doğal gün ışığına maruz kalmak ve gün içinde dışarıda zaman geçirmek biyolojik ritmin düzenlenmesine katkı sağlıyor. Düzenli fiziksel aktivitenin hem fiziksel hem psikolojik sağlığa faydalı olduğunu belirten uzman, sosyal ilişkilerin ve keyif veren etkinliklerin sürdürülmesinin ruh sağlığı için önemli olduğunu sözlerine ekledi.
Sık sorulan sorular
Mevsimsel depresyonun belirtileri nelerdir?
Yorgunluk, uyku hali, isteksizlik, sosyal hayattan uzaklaşma, iştah artışı ve konsantrasyon güçlüğü gibi belirtiler mevsimsel depresyonun göstergesidir.
Mevsimsel depresyon ne zaman profesyonel destek gerektirir?
Belirtiler her yıl aynı dönemde ortaya çıkıyor ve iki haftadan uzun sürüyorsa profesyonel destek alınmalıdır.
Mevsimsel depresyondan korunmak için neler yapılabilir?
Uyku düzenine dikkat etmek, sabah saatlerinde gün ışığına çıkmak, günlük rutinleri sürdürmek, fiziksel aktivite yapmak ve sosyal ilişkileri devam ettirmek faydalıdır.
Foto Galeri (1 fotoğraf)
Kaynak: İHA




