Diyabetin sadece kan şekeri yüksekliğiyle sınırlı olmadığını belirten uzmanlar, özellikle Tip 2 diyabetin sağlıklı beslenme ve yaşam tarzı değişiklikleriyle önlenebileceğini ifade etti. Medicana Konya Hastanesi Beslenme ve Diyetetik Uzmanı Dyt. Beyza Vural Öten, diyabetin yıllar içinde kalp, böbrek, göz ve sinir sistemi gibi önemli organlarda ciddi komplikasyonlara yol açabileceğini söyledi.

Diyabette Akdeniz tipi beslenmenin önemi nedir?

Dyt. Öten, diyabette beslenmenin tek bir besine bağlı olmadığını vurgulayarak, küçük ve sürdürülebilir değişikliklerin büyük beslenme alışkanlıkları oluşturabileceğini belirtti. Akdeniz tipi beslenmenin temel unsurlarını mevsim sebzeleri, kuru baklagiller, sağlıklı yağlar, zeytinyağı, ceviz, badem ve balık oluşturuyor. Özellikle baklagillerin her gün tüketilmesi öneriliyor çünkü hem bitkisel protein hem de lif kaynağı olarak diyabetli bireyler için faydalı oluyor.

Uzman ayrıca, şekerli içecekler, meyve suları ve şekerli kahvelerin kan şekerini hızla yükseltebileceğine dikkat çekerek, meyvelerin suyunu değil lifli şekilde tüketilmesini tavsiye etti.

Tip 2 diyabetin önlenmesinde yaşam tarzı değişiklikleri ne kadar etkili?

Tip 1 diyabetin otoimmün bir hastalık olduğunu ve beslenme ya da yaşam tarzı değişikliği ile önlenemeyebileceğini ifade eden Dyt. Öten, Tip 2 diyabetin ise büyük oranda yaşam tarzı değişiklikleriyle önlenebileceğini söyledi. Fazla kilosu olanlar, ailesinde Tip 2 diyabet öyküsü bulunanlar, hareketsiz bireyler, polikistik over sendromu olan kadınlar ve hipertansiyonu bulunan kişilerin diyabet riski açısından düzenli kontrol yaptırması gerektiğini belirtti.

Diyabetin artık 40’lı yaşlardan 20’li yaşlara kadar indiğine dikkat çeken uzman, hastalığın ciddi bir halk sağlığı sorunu haline geldiğini ve erken yaşam tarzı değişikliği ile diyetisyen desteğiyle yönetilebileceğini kaydetti.

Karbonhidrat tüketiminde nelere dikkat edilmeli?

Dyt. Öten, diyabette şeker tüketiminin önemli olduğunu ancak karbonhidratların da kan şekerini ciddi şekilde etkilediğini belirtti. Ekmek, pilav, makarna, meyve ve süt ürünleri gibi besinlerin karbonhidrat içerdiğini ifade etti. Karbonhidratların hangi besinlerle ve ne miktarda tüketildiğinin önemli olduğunu vurguladı. Örnek olarak, beyaz ekmek üzerine reçelle yapılan kahvaltı ile tam buğday ekmeği, yumurta, peynir ve yeşilliklerle yapılan kahvaltının kan şekeri üzerinde farklı etkileri olduğunu anlattı.

Ailesinde diyabet öyküsü olan, bel çevresi geniş ve fazla kilosu bulunan bireylerin açlık kan şekeri, 3 aylık şeker ortalaması ve açlık insülini gibi testlerle risklerini takip etmeleri gerektiğini söyledi. Yaşam tarzı değişikliği, sağlıklı beslenme ve düzenli hareketin diyabetin ortaya çıkışını geciktirebileceğini belirtti.

Sık sorulan sorular

Diyabet sadece kan şekeri yüksekliği midir?

Hayır, diyabet kalp, böbrek, göz ve sinir sistemi gibi organları da etkileyen bir hastalıktır.

Tip 2 diyabet nasıl önlenebilir?

Sağlıklı beslenme, düzenli fiziksel aktivite ve kilo kontrolü ile büyük ölçüde önlenebilir.

Hangi beslenme şekli diyabet için öneriliyor?

Akdeniz tipi beslenme, mevsim sebzeleri, kuru baklagiller, sağlıklı yağlar ve balık tüketimiyle önerilmektedir.